« Κανείς » απαντούν οι άστεγοι έλληνες που έχουν κατακλύσει τις πλατείες της Αθήνας. Και είναι εκατομμύρια πια αυτοί, μια που το έργο παρακολουθεί τα δεινά μας σε λίγο πιο μελλοντικά χρονικά καρέ. Όσοι έχουν ακόμη στέγη πάνω απ’ το κεφάλι τους, προσπαθούν να δραπετεύσουν με κάθε τρόπο. Οι πιο τυχεροί με κανένα αεροπλάνο κι η πλειονότητα με τη φαντασία και την ψευδαίσθηση. Όσο για το ιστορικό κέντρο της πόλης και την Ακρόπολη αυτά προστατεύονται σθεναρά απ’ τα τζάνκια και τους εθνοσωτήρες.
Μια αστεία, άγρια, λυτρωτική κωμωδία για τα όσα ζούμε και θα ζήσουμε. Κοιτώντας όχι λοξά, αλλά κάθετα την πραγματικότητα που αν μη τι άλλο δεν πρόκειται να μας αφήσει να πλήξουμε ούτε δευτερόλεπτο από δω και πέρα.
Με κεντρικό μοτίβο ένα ακτιβιστικό δρώμενο συμπαράστασης στους αναξιοπαθούντες των Αθηνών, που έχουν διοργανώσει κάποιες ευαίσθητες κυρίες των βορείων προαστίων στο Λόφο του Στρέφη, παρακολουθούμε εκ παραλλήλου τις ιδιωτικές και μυστικές στιγμές πολλών διαφορετικών ελλήνων στα σπίτια και τις δουλειές τους.
Ταυτότητα της παράστασης
Παίζουν, με αλφαβητική σειρά :
Λένα Γιάκα
Αγγελική Δημητρακοπούλου
Καλλιρρόη Μυριαγκού
Σήφης Πολυζωίδης
Σκηνή 104+1 στο 104 των Εκδόσεων Καστανιώτη,
Θεμιστοκλέους 104, Εξάρχεια - Πληροφορίες – κρατήσεις: 2103826185
Πρεμιέρα: Σάββατο 21 Iανουάριου 2012
Παραστάσεις: Σάββατο & Κυριακή στις 9.30 μμ για περιορισμένο αριθμό παραστάσεων
Τιμή εισιτηρίου: 15 και 10 μειωμένο
Site: http://www.wix.com/poios_koimatai/poios_koimatai-apopse#!
***
«Ποιος κοιμάται απόψε;»
σημείωμα της Χρύσας Σπηλιώτη
Το έργο εκτυλίσσεται στη διάρκεια μιας νύχτας στην Αθήνα ενός αόριστου, αλλά καθόλου μακρινού μέλλοντός της. Μια ακτιβίστρια φωνάζει απ’ το μικρόφωνο σε κεντρική πλατεία. «Ποιος κοιμάται απόψε;».
«Κανείς!» της απαντούν όσοι συγκεντρώθηκαν για να συμπαρασταθούν στα εκατομμύρια πλέον, των άστεγων Αθηναίων.
«Κανείς!» φωνάζουν απ’ τα γειτονικά γραφεία, οι υπάλληλοι που κάνουν ολονύχτια ξενύχτια κι αλληλοσκοτώνονται προκειμένου να μην απολυθούν κι αυτοί.
«Κανείς!» απαντούν επίσης όσοι έχουν τη δυνατότητα να δραπετεύσουν μεσ’ τη νύχτα με κανένα αεροπλάνο.
Οι πιο άτυχοι κι απροστάτευτοι, οι νέοι και οι συνταξιούχοι μόνο μέσα απ’ τη φαντασία και την ψευδαίσθηση μπορούν να δραπετεύσουν, σε εικονικές πραγματικότητες.
Όσο για το ιστορικό κέντρο και την Ακρόπολη, αυτά κατακλύζονται αποκλειστικά απ’ τους νέους μόνιμους κατοίκους της πόλης. Τους μετανάστες, τα πρεζόνια και τους εθνοσωτήρες που ονειρεύονται την σωτηρία της πατρίδας. Μιας Ελλάδας που ψυχορραγεί αλλά επιμένει να μας υπενθυμίζει ότι δεν πεθαίνει.
Εικόνες της αγανακτισμένης πλατείας, της ρατσιστικής βίας, των ναρκωτικών, διασταυρώνονται με την αδιαφορία και τον φόβο. Κατά τη διάρκεια των 21 σκηνών που αποτελούν το έργο, το βλέμμα του θεατή περιφέρεται από επικίνδυνα σοκάκια του αγοραίου έρωτα, σε πολυτελείς βίλες των βορείων προαστίων κι από παιδικά δωμάτια στα υπαίθρια ψυχιατρεία των δρόμων.
Τέσσερις πρωταγωνιστές επιστρατεύονται σε μια συνεχή μεταμόρφωση επί σκηνής σε δεκάδες πρόσωπα-φιγούρες στερημένες ατομικότητας.
Μια κωμωδία χωρίς στοιχεία χαλάρωσης ή φυγής που κοιτάζει όχι λοξά, αλλά κάθετα την πραγματικότητα. Το χιούμορ επιστρατεύεται για να εκτονώσει το βάρος της αίσθησης αδιέξοδου. Η ελπίδα που τρεμοπαίζει, έρχεται μόνο μέσα απ’ ότι δεν μπορούν πια να φανταστούν οι ενήλικοι, αλλά μπορούν οι πολύ νέοι και οι ποιητές. Το έργο κλείνει με τον στίχο του Κ. Παλαμά.
«Φίλε μου άλλο ζωή κι άλλο ψυχή
Ζωή καταγής, ψυχή μου προς τα επάνω
Μα ότι στοχάζομαι είμαι, όχι ότι κάνω».
ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ, "ΕΡΩΦΙΛΗ". ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ: ΔΗΜΟΣ ΑΒΔΕΛΙΩΔΗΣΓεωργίου Χορτάτση "Ερωφίλη"
ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ. Σκηνοθεσία: Δήμος Αβδελιώδης.
Μέχρι τις 3 Μαρτίου στην Αίθουσα Εκδηλώσεων.
Με ένα από τα κορυφαία αριστουργήματα του Κρητικού Θεάτρου συνεχίζονται – μετά τους Πλατωνικούς Διαλόγους – οι επιτυχημένες εκδηλώσεις της «Άλλης Διάστασης» στην Αίθουσα Εκδηλώσεων.
Ανοίγοντας τον κύκλο «Γλώσσα Ελληνική», η Ερωφίλη παρουσιάζεται σε μία ερευνητική προσέγγιση από τον Δήμο Αβδελιώδη, σκηνοθέτη γνωστό για την ιδιαίτερη σχέση του με το λόγο και το ρυθμό.
Παρτιτούρα με λέξεις
Κάθε γραπτό κείμενο, προορισμένο να αποδοθεί θεατρικά, είναι ένα είδος παρτιτούρας που μέλλεται να ερμηνευθεί με τη φωνή.
Κάθε κείμενο έχει τη δική του μουσική.
Μπροστά σε ένα ποιητικό έργο γραμμένο σε δεκαπεντασύλλαβο, απαιτείται διπλή προσπάθεια ώστε να μην υπερισχύσει η εξωτερική μουσική του στίχου και της ομοιοκαταληξίας επάνω στην κύρια και βαθύτερη μουσική του νοήματος.
Στην Ερωφίλη όπου κυριαρχεί το πάθος, η τέχνη και η πηγαία έμπνευση του Χορτάτση, ο λογικός και ρεαλιστικός καμβάς του συγγραφέα είναι που επιβάλει σκηνοθετικά την όλη ενορχήστρωση και την ερμηνεία.
Δήμος Αβδελιώδης
Το έργο
Η Ερωφίλη, κόρη του σκληρού και άδικου βασιλιά της Αιγύπτου Φιλόγονου, έχει παντρευτεί κρυφά τον γενναίο στρατηγό του πατέρα της, Πανάρετο. Όταν ο Φιλόγονος αποφασίζει να παντρέψει την κόρη του με κάποιον άλλο και επιλέγει τον Πανάρετο ως μεσάζοντα, η μυστική ένωση των δύο νέων έρχεται στο φως. Ο Φιλόγονος θα εκδικηθεί τους δύο νέους με τον πιο σκληρό, αιμοσταγή και μακάβριο τρόπο….
Υπηρεσία Εισιτηρίων τηλεφωνικά: 210 7234567
online: http://www.ticketservices.gr/el/events/?eventid=333 Με χρέωση υπηρεσίας 7.5%
Τα εισιτήρια που αγοράζονται τηλεφωνικά ή οnline παραλαμβάνονται
οποιαδήποτε στιγμή από τα ταμεία του Εθνικού Θεάτρου.
18 Ιανουαρίου – 25 Φεβρουαρίου 2012 (εκτός Δευτέρας & Τρίτης)
Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, ώρα 20:30
Η πιο σκοτεινή από τις τραγωδίες του Σαίξπηρ, Μακμπέθ, ζωντανεύει σε μετάφραση Δημήτρη Δημητριάδη και σκηνοθεσία Θωμά Μοσχόπουλου, από τις 18 Ιανουαρίου έως τις 25 Φεβρουαρίου 2012 (εκτός Δευτέρας & Τρίτης), στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης Γραμμάτων & Τεχνών.
Αυτό το αριστούργημα της ελισαβετιανής εποχής είναι από τα ελάχιστα έργα της παγκόσμιας δραματουργίας που δεν χρειάζονται συστάσεις. Ο Μακμπέθ είναι μια τραγωδία που μπορεί να αποτελέσει υλικό για ένα θέατρο ζωντανό, παλλόμενο και συγκλονιστικό. Τρομοκρατία, καταστολή, κοινωνική και ιδεολογική αστάθεια είναι ο σκηνικός χώρος της καθημερινότητας των συγχρόνων του Σαίξπηρ. Το έργο είναι γραμμένο σε μια εποχή δραματικών κρίσεων και μεταβολών σε πολιτικό, κοινωνικό και ιδεολογικό επίπεδο για τη Βρετανία αλλά και ολόκληρη την Ευρώπη. Οι αναγωγές στην εποχή μας θα μπορούσαν να θεωρηθούν παρακινδυνευμένες, πλην όμως είναι αναπόφευκτες. Γνωστός για την έμφαση που δίνει στις παραστάσεις συνόλου, ο Θωμάς Μοσχόπουλος συνεργάζεται στο φιλόδοξο αυτό εγχείρημα με ξεχωριστούς καλλιτέχνες, στην πλειονότητά τους σταθερούς συνοδοιπόρους των θεατρικών διαδρομών του.
Αν και ο αγαπητός στο θεατρόφιλο κοινό Θωμάς Μοσχόπουλος δεν επιδιώκει την επικαιροποίηση του σαιξπηρικού κειμένου, το προσεγγίζει με μια εμφανή διάθεση να αναδείξει τις κρυφές συνδέσεις του με την εποχή μας. Άλλωστε, το έργο πραγματεύεται καταστάσεις και πάθη σύμφυτα με τον άνθρωπο και πάντα επίκαιρα.
Στην πρώτη του αναμέτρηση με την σαιξπηρική τραγωδία, ο Θωμάς Μοσχόπουλος ενδιαφέρεται πρωτίστως για την απόδοση της σχέσης μεταξύ πραγματικού και ψευδαισθησιακού. Αναγνωρίζοντας στον Μακμπέθ τα χαρακτηριστικά ενός πρώιμου μπαρόκ έργου, η σκηνοθεσία βασίζεται στην συνύπαρξη ρεαλισμού και αντιρρεαλισμού, φορμαλιστικής και υπερφυσικής διάστασης.
***
Ο Θωμάς Μοσχόπουλος γεννήθηκε στην Mπίτολα της Γιουγκοσλαβίας.
Σπούδασε φιλολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, θέατρο στη Δραματική Σχολή του Κρατικού Θεάτρου Bόρειας Ελλάδας και κινηματογράφο στο Διεθνές Εργαστήριο Eπικοινωνίας του Oύντινε (Iταλία).
Από το 2001 έως 2008 υπήρξε καλλιτεχνικός συνδιευθυντής μαζί με τον Γιάννη Χουβαρδά του Θεάτρου του Νότου (Αμόρε).
***
Λίγα λόγια για το έργο:
Ο στρατηγός Μακμπέθ, επιστρέφοντας νικητής από πόλεμο, συμβουλεύεται τρεις μάγισσες που του προλέγουν ότι θα γίνει Βασιλιάς. Παρακινούμενος τότε από την αχαλίνωτη φιλοδοξία του αλλά και από εκείνη της συζύγου του δολοφονεί τον φιλοξενούμενό του Βασιλιά Ντάνκαν και καταλαμβάνει το θρόνο της Σκωτίας. Διατηρώντας όμως στη μνήμη του τη προφητεία των μαγισσών ότι ο φίλος του, στρατηγός Μπάνκο, θα αποκτήσει τέκνα που θα γίνουν Βασιλιάδες, επιφορτίζει δύο δολοφόνους να φονεύσουν τον Μπάνκο.
Η τραγωδία του Σαίξπηρ σκιαγραφεί με μελανά χρώματα την σήψη της εξουσίας και την υπέρμετρη φιλοδοξία του ανθρώπου που τον αποκτηνώνει και τον οδηγεί στον θάνατο. Χρησιμοποιώντας τα αγαπημένα του θέματα, ο Σαίξπηρ δημιουργεί μια αξεπέραστη πολιτική τραγωδία με ολοζώντανους χαρακτήρες.
Αποκτήστε το εισιτήριό σας ηλεκτρονικά, τηλεφωνικά ή από τα εκδοτήρια εισιτηρίων της Στέγης.
Πληροφορίες παραστάσεων και τηλεφωνική πώληση εισιτηρίων:
Tηλ.: 210 900 5 800 (Δε-Κυρ: 9:00-21:00)
Ηλεκτρονική πώληση εισιτηρίων: στην ιστοσελίδα της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών για αγορά εισιτηρίων online με χρέωση της πιστωτικής σας κάρτας www.sgt.gr
«Οι Στοχαστές του Αόρατου», Khalil Gibran- Νίκος Καζαντζάκης, ΚΘΒΕ
« Οι στοχαστές του αόρατου » Khalil Gibran- Νίκος Καζαντζάκης
Mικρό θέατρο Μονής Λαζαριστών (πειραματική σκηνή), Θεσσαλονίκη
Από την Παρασκευή 25 Νοεμβρίου, στις 9.00 μ.μ
Το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, στο πλαίσιο του προγράμματος του Υπουργείου Πολιτισμού «Θεσσαλονίκη Σταυροδρόμι Πολιτισμών» 2011 Μέση Ανατολή, παρουσιάζει την παράσταση «Οι Στοχαστές του Αόρατου», Khalil Gibran- Νίκος Καζαντζάκης, σε σκηνοθεσία Χριστίνας Χατζηβασιλείου.
Η παράσταση αποπειράται τη θεατρική σύζευξη των δύο αυτών οικουμενικών στοχαστών , του Khalil Gibran και του Νίκου Καζαντζάκη, μέσα από την μυθοπλαστική επιστολογραφία τους, φωτίζοντας όχι μόνο τις αισθητικές φιλοσοφικές εμπειρίες τους και τη συνομιλία του δημιουργού με το έργο του, αλλά μετατρέποντας το κοινό σε ζωντανούς μάρτυρες των πιο μύχιων εξομολογήσεων γύρω από τα σημαντικότερα πρόσωπα που στοιχειοθέτησαν την προσωπική τους ζωή και την καθημερινότητά τους. Θα παρουσιαστεί στο Μικρό Θέατρο Μονής Λαζαριστών (Πειραματική Σκηνή), από την Παρασκευή 25 Νοεμβρίου, σε εναλλασσόμενο ρεπερτόριο με την παράσταση «Λόγος και Σιγή».
Αντί σκηνοθετικού σημειώματος
Aγαπητοί κ.κ. Γκιμπράν και Καζαντζάκη,
Παίρνω το θάρρος να Σας γράψω από κοινού αυτό το γράμμα για να Σας εξομολογηθώ –ενώ το χέρι μου τρέμει ακόμα καθώς αυτές οι σειρές γράφονται– πως, ναι, εγώ είμαι εκείνη που σκάλισα τις επιστολές και ταξίδεψα μέσα στις ζωές Σας, ανασύροντας όλα εκείνα που πιθανόν να θέλετε να ξεχάσετε: τους αδιέξοδους έρωτες, τις δυσκολίες της καθημερινότητας, την πάλη ανάμεσα «στη λάσπη και τα ονείρατα», τη μοναχική πορεία προς το ατελεύτητο, μα ήταν ο μόνος τρόπος να Σας ακολουθήσω με ορατά στοιχεία στον μυστικό και αποφατικό δρόμο που διασχίσατε και να Σας συστήσω εκ νέου σε όλους εμάς, μα και μεταξύ Σας, αφού, παρά τους σχεδόν παράλληλους βίους, δεν είχατε την ευκαιρία να διαπιστώσετε πως οι στοχασμοί Σας συναντιούνται «σαν το μελάνι με το χαρτί».
Παρακαλώ συγχωρήστε εκ των προτέρων πιθανές ανακατασκευές γεγονότων και τυχόν πειραματισμούς, μα πρόκειται για θέατρο, όπως και οι δυο Σας το γνωρίζετε πολύ καλά και μάλιστα για σκηνική απόπειρα που σκοπό έχει να Σας κάνει λίγο περισσότερο ορατούς, Εσάς που το έργο Σας ταυτίστηκε με την ανεύρεση του Αόρατου, Εσάς που η ζωή Σας έμελλε να γίνει οικουμενικός χάρτης πέρα από την Κρήτη και το Λίβανο, πέρα από το σήμερα…
Με ειλικρινή εκτίμηση,
Χριστίνα Χατζηβασιλείου
ΥΓ: Εγώ πάντως θα Σας περιμένω. Αόρατους ή ορατούς
Μετά την παράσταση «Το όνομά μου είναι Rachel Corrie», η ομάδα Familia και η Μάνια Παπαδημητρίου σε συνεργασία με το θέατρο Επί Κολωνώ παρουσιάζουν από το Σάββατο 29 Οκτωβρίου 2011 την παράσταση «Η ΓΑΖΑ ΕΙΝΑΙ…»(Μαθήματα επιβίωσης) στη σκηνή Black Box του Επί Κολωνώ σε παραγωγή της Ομάδας Νάμα.
Μερικά λόγια για το έργο:
«Μόνο η θάλασσα με βοηθάει να ονειρεύομαι. Όταν στέκομαι στην ακτή φαντάζομαι την Κύπρο, ένα ταξίδι στο Παρίσι, μία πτήση στη Ρώμη…»
Μαχμούτ, έτος γέννησης 1995
Σε πρώτο επαγγελματικό ανέβασμα μια παράσταση βασισμένη στους μονολόγους παιδιών 13 έως 17 ετών που έζησαν τους βομβαρδισμούς των Ισραηλινών στη Γάζα από το Δεκέμβριο του 2008 μέχρι τον Ιανουάριο του 2009. Μονόλογοι που απασχόλησαν καθηγητές και μαθητές σε πάνω από 40 χώρες και που στις 29 Νοεμβρίου 2010 παρουσιάστηκαν στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη από μαθητές όλων αυτών των χωρών με σκοπό να δουν αυτοί που ορίζουν τις τύχες των λαών τι συμβαίνει στις ψυχές των παιδιών όταν καταπατώνται όλα τα άρθρα των συνθηκών που οι ίδιοι έχουν υπογράψει. Η παράσταση περιέχει σπάνιο οπτικοακουστικό υλικό από την ιστορία της πολύπαθης Γάζας.
Μέσα σ’ ένα κλίμα οδύνης, οργής και ανησυχίας για τα δεινά που περιμένουν και τον Έλληνα πολίτη, πιστεύοντας ότι το θέατρο δεν είναι μόνο ένα όπλο συνειδητοποίησης και αντίστασης, αλλά και τρόπος για να ερευνήσει κανείς την αλήθεια, επιλέξαμε να ακούσουμε τις φωνές παιδιών που κάνουν θέατρο σε μία πολιορκημένη πόλη. Γιατί υπήρξαμε και εμείς κάποτε παιδιά και κάναμε θέατρο κάθε Μάρτιο με θέμα την πολιορκία του δικού μας Μεσολογγίου. Πώς μπορούμε τώρα που κάτι τέτοιο γίνεται δίπλα μας να κάνουμε ότι δεν συμβαίνει; Πώς μπορούμε να κοιτάξουμε στα μάτια τους ανθρώπους που υποφέρουν όταν οι ίδιοι δεν είμαστε ικανοί ούτε να οργιστούμε αρκετά γι’ αυτό που τους συμβαίνει;
Όπως λέει και το γνωστό ρητό του pastor Martin Niemöller:
«Πρώτα ήρθαν και συλλάβανε τους κομμουνιστές. – Δε μίλησα γιατί δεν ήμουνα κομμουνιστής.
Μετά ήρθαν για τους Εβραίους. – Δε μίλησα γιατί δεν ήμουν Εβραίος.
Μετά συλλάβανε τους εργάτες των συνδικάτων. – Δε μίλησα γιατί δεν ήμουν συνδικαλιστής.
Μετά τους καθολικούς. – Δε μίλησα γιατί δεν ήμουν καθολικός.
Αλλά όταν ήρθαν να πιάσουν εμένα δεν είχε απομείνει κανείς για να μιλήσει.»
Η παράσταση είναι αφιερωμένη στη μνήμη του σκηνοθέτη και ακτιβιστή Juliano Mer-Khamis, που δολοφονήθηκε τον Απρίλιο του 2011 στην παλαιστινιακή πόλη Jenin. Ο Juliano Mer-Khamis ίδρυσε στην Jenin το Freedom Theater, που λειτουργεί μέχρι και σήμερα. Η παράσταση πραγματοποιείται υπό την αιγίδα του Πανελλήνιου Δικτύου για το Θέατρο στην Εκπαίδευση (www.theatroedu.gr) και του Ashtar Theater (www.ashtar-theatre.org).
Πρώτη παράσταση: Σάββατο 29 Οκτωβρίου 2011 Τελευταία παράσταση: Παρασκευή 30 Δεκεμβρίου 2011 Παραστάσεις: Παρασκευή έως Κυριακή στις 21:00 Διάρκεια παράστασης: 70 λεπτά Τιμές εισιτηρίων: 15,00 € κανονικό, 10,00 € φοιτητικό Χώρος: Black Box → Ναυπλίου 12 & Λένορμαν 94, Κολωνός – Αθήνα (Στάση Μεταξουργείο)
«Γνωστός ως ο αλχημιστής του μοντέρνου εικονοκλαστικού θεάτρου, ο Ρομπέρ Λεπάζ είναι ένας από τους πιο συναρπαστικούς και ‘χιμαιρικούς’ σκηνοθέτες της εποχής μας» – John O’ Mahony, The Guardian
«Ο Ρομπέρ [Λεπάζ] είναι ένας πραγματικός οραματιστής, δημιουργώντας θέατρο για ανθρώπους που δεν τους αρέσει το θέατρο» – Peter Gabriel (μουσικός)
Ο «μάγος» της σκηνής, Ρομπέρ Λεπάζ, έρχεται να συναρπάσει το ελληνικό κοινό στην πρώτη του εμφάνιση στη χώρα μας, με την παράσταση Thefarsideofthemoon, έργο-σταθμό του παγκοσμίου θεάτρου, στις 12-16 Οκτωβρίου 2011, στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης Γραμμάτων & Τεχνών.
«Είμαστε μόνοι μας στο σύμπαν;»
Ένα συναρπαστικό ταξίδι στο φεγγάρι από το «μάγο» της σκηνής Ρομπέρ Λεπάζ.
Ο Καναδός σκηνοθέτης του θεάτρου, της όπερας και του κινηματογράφου, παρουσιάζει το φαντασμαγορικό one-man show Thefarsideofthemoon, που έχει παιχτεί σε περισσότερες από 45 χώρες παγκοσμίως και απέσπασε Υποψηφιότητα για Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας με την κινηματογραφική του μεταφορά το 2003.
Το πολυεπίπεδο, αυτοβιογραφικό και γεμάτο φαντασία έργο του Λεπάζ, που πρωτοπαρουσιάστηκε το 2000 στο Κεμπέκ του Καναδά, μας παρασύρει σε ένα ταξίδι ανακάλυψης των μυστηρίων του Σύμπαντος, ενώ αφηγείται την ταραχώδη σχέση δύο αδερφών μετά την απώλεια της μητέρας τους. Οι μνήμες της εφηβείας και της νιότης πλέκονται με την Ιστορία, τον ανταγωνισμό Σοβιετικών και Αμερικανών στην εξερεύνηση του διαστήματος, την ατμόσφαιρα του Ψυχρού Πολέμου. Η ακαταμάχητη σαγήνη που ασκεί στον άνθρωπο το φεγγάρι και τα καλά κρυμμένα μυστικά του Διαστήματος, δίνουν τον καμβά για την αφήγηση μιας προσωπικής ιστορίας, καθώς η σύνδεση του κεντρικού ήρωα με τον εαυτό του και τους οικείους του μοιάζει σχεδόν ταυτόσημη με τη σύνδεση του ανθρώπου με τον κόσμο που τον περιβάλλει. Μνήμη και ιστορία σε ένα συναρπαστικό γαϊτανάκι γεμάτο ποιητική θεατρική και εικαστική γλώσσα, «ντυμένο» με την υπέροχη πρωτότυπη μουσική της Λώρι Άντερσον.
Ο Λεπάζ στην παράσταση αυτή χρησιμοποιεί πολλά είδη τέχνης (μαριονέτα, βίντεο, χορό), ενώ επανέρχεται σε αγαπημένα του μοτίβα: υπαρξιακή αναζήτηση, οικογενειακοί δεσμοί, ταξίδι, καθρέπτες, οθόνες, προβολές, παιχνίδια του φωτός, ευφάνταστες μεταμορφώσεις αντικειμένων. Αλλά δεν είναι μόνο τα αντικείμενα που μεταμορφώνονται στο σύμπαν του Λεπάζ. Όλα τα πρόσωπα ενσαρκώνονται από έναν και μόνο ηθοποιό, τον ταλαντούχο Καναδό Υβ Ζακ, alter ego του σκηνοθέτη, σε ένα αέναο παιχνίδι μεταμορφώσεων.
Ο Καναδός δημιουργός προσφέρει μια μοναδική σκηνική εμπειρία, ενώ ο θεατής αιωρείται ανάμεσα σε χώρους καθημερινούς και οικείους και σε διαστημικές αποστολές, στις οποίες η σκηνή μεταμορφώνεται -σαν πραγματική laterna magica- με τη χρήση προβολών.
***
Πολύπλευρος στη σχέση του με το θέατρο, ο Ρομπέρ Λεπάζ -γεννημένος το 1957 στο Κεμπέκ- είναι εξίσου ταλαντούχος ως σκηνοθέτης, σεναριογράφος, ηθοποιός και κινηματογραφιστής.
Ξεκίνησε τις σπουδές του στο Κονσερβατόριο Δραματικής Τέχνης του Κεμπέκ το 1975, σε ηλικία 17 ετών. Έπειτα από σπουδές στο Παρίσι επέστρεψε στο Κεμπέκ και συμμετείχε σε πολλές καλλιτεχνικές παραγωγές, κερδίζοντας εμπειρία ως ηθοποιός, συγγραφέας και σκηνοθέτης. Το 1985, με το έργο TheDragon’sTrilogy κέρδισε παγκόσμια αναγνώριση, ενώ σύντομα ακολούθησαν τα Vinci (1986), Polygraph (1987) και TectonicPlates (1988). Από το 1989 ως το 1993 διετέλεσε καλλιτεχνικός διευθυντής του Γαλλικού θεάτρου στο Εθνικό Κέντρο Τεχνών της Οττάβα. Παράλληλα, σκηνοθέτησε τα: Βελόνες και όπιο (1991), Κοριολανός, Μάκβεθ και Τρικυμία (1992). Με το Όνειρο θερινής νυκτός το 1992, ήταν ο πρώτος Καναδός που σκηνοθέτησε έργο του Σαίξπηρ στο Βασιλικό Εθνικό Θέατρο του Λονδίνου.
Σημαντική καμπή στην πορεία του υπήρξε η ίδρυση της εταιρείας παραγωγής του Ex Machina, to 1994. Με την καλλιτεχνική διεύθυνση του ίδιου, η νέα αυτή ομάδα δημιούργησε πλήθος παραγωγών, ξεκινώντας με τα Επτά εκβολές του ποταμού Ότα (1994), Όνειρο θερινής νυκτός (1995) και το σόλο Ελσινόρη (1995). Το 1994 έκανε το ντεμπούτο του στον κινηματογράφο. Έγραψε και σκηνοθέτησε το πρώτο του φιλμ, με τίτλο LeConfessional, το οποίο και παρουσιάστηκε την επόμενη χρονιά στη Νύχτα Δημιουργών του Φεστιβάλ Καννών. Έπειτα σκηνοθέτησε τις ταινίες Polygraph το 1996, Νô το 1997, PossibleWorlds το 2000 (η πρώτη του ταινία γραμμένη στα αγγλικά), και τέλος, το 2003, μια κινηματογραφική μεταφορά του έργου του Thefarsideofthemoon.
Ο Ρομπέρ Λεπάζ συχνά κινείται και σε διαφορετικά πεδία δημιουργίας. Το 1993 σκηνοθέτησε την παγκόσμια περιοδεία του μουσικού Peter Gabriel. Αργότερα σχεδίασε και σκηνοθέτησε παραστάσεις του Cirque du Soleil. Επίσης, έχει παρουσιάσει μια εξαιρετικά επιτυχημένη πορεία στην όπερα, σκηνοθετώντας ήδη από το 1993.
Ο Ρομπέρ Λεπάζ επισκέφθηκε την Θεσσαλονίκη το 2007, όπου και τιμήθηκε με το Ευρωπαϊκό Βραβείο Θεάτρου.
Η ομάδα Ex Machina επιχορηγείται από το Συμβούλιο για τις Τέχνες του Καναδά, το Συμβούλιο Τεχνών & Γραμμάτων του Κεμπέκ, καθώς και από το Δήμο του Κεμπέκ.
Η παραγωγή αυτή χρηματοδοτήθηκε από το Millennium Arts Fund του Συμβουλίου για τις Τέχνες του Καναδά.
Η παράσταση είναι στα γαλλικά με ελληνικούς υπέρτιτλους
***
Παράλληλη δράση: Συζήτηση με τον πρωταγωνιστή Υβ Ζακ μετά την παράσταση
στο θέατρο “ΑΡΤΙ” για είκοσι παραστάσεις (1-26/10) με νέους ηθοποιούς, πριν ξεκινήσει περιοδεία (προγραμματισμός ανοιχτός) στην Ελλάδα, στο εξωτερικό, στις ελληνικές κοινότητες και παροικίες
“Το μόνον της ζωής του ταξείδιον” του Γ.Βιζυηνού
σε σκηνοθεσία του Δήμου Αβδελιώδη
Πρόκειται για τη βιωματική ιστορία του ίδιου του Βιζυηνού, όταν σε ηλικία δέκα χρόνων δούλεψε παραγιός σ’ ένα σκληρό και τυρρανικό ράπτη στην Κωνσταντινούπολη το 1861. Ο δραματικός αυτός εγκλεισμός του εξάπτει τη φαντασία, τις επιθυμίες και τους φόβους του σ’ έναν ανυπέρβλητο ρεαλιστικό και μαζί ποιητικό στοχασμό.
“Μόνο αν υποθέσει κανείς την απουσία του Βιζυηνού ως διηγηματογράφου από τα ελληνικά γράμματα, θα μπορούσε ίσως να κατανοήσει πληρέστερα την ιδιαίτερη σημασία της ύπαρξής του. Θα έμοιαζε πιθανόν σαν να έλειπε ο Καβάφης από την ποίηση ή πιο σημερινά, ο Χατζιδάκις από τη μουσική. Ποιό άραγε θα ήταν το έλλειμα από Αυτές τις παρουσίες και τί είναι αυτό που τις συνδέει; […]” απόσπασμα από το σημείωμα του σκηνοθέτη.
Η εταιρεία πολιτισμού “anagnosis”, τοποθετούμενη στις επικρατούσες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες, οι οποίες αποδυναμώνουν το γονιμότερο κομμάτι μιας κοινωνίας, στερώντας του στοιχειώδη δικαιώματα, ασφάλεια και επιλογές, αποφάσισε να διαθέσει συμβολικά σε κάθε παράστασή της έναν αριθμό δωρεάν εισιτηρίων για νέους κάτω των τριανταπέντε ετών, καθώς υποστηρίζει ότι ο πολιτισμός είναι δικαίωμα.
Η Χάλα Ομράν στο ρόλο της Ανδρομάχης στην ομώνυμη παράσταση. Φωτογραφία: Εύη Φυλακτού
(Αναδημοσίευση από την Κυριακάτικη Αυγή 2008)
Χάλα, είσαστε μία από τις σημαντικότερες ηθοποιούς θεάτρου της Συρίας. Έχετε κάνει τις βασικές σπουδές σας στη Δαμασκό και σεμινάρια σε διάφορα μέρη, ενώ δουλεύετε από καιρό και στην Ευρώπη. Όντας μία ηθοποιός ευρωπαϊκών προδιαγραφών και υψηλών απαιτήσεων, έχετε τη δυνατότητα να κάνετε το θέατρο που σας ενδιαφέρει στη Συρία;
Στη Συρία δουλεύω πολύ με την Αμάλ Ομράν, συνoνόματη, και κάνουμε ένα θέατρο έρευνας με βάση την ποίηση. Μάλιστα δουλεύουμε αρκετά πάνω στην ποίηση του Άδωνη. Άλλες φορές μαζί με άλλους ηθοποιούς, άλλες φορές εγώ μόνη με έναν μουσικό κρουστών πάνω στη σκηνή.
Πόσο δύσκολη ήταν αυτή η πρώτη σας ερμηνευτική συνάντηση με την αρχαιοελληνική τραγωδία;
Χρειάζεται μία δύναμη, την οποία πολιτισμικά νομίζω ότι την έχουν οι Άραβες, σε αντίθεση με τους Γάλλους που χρειάζεται να την ψάξουν.
Ποιό ήταν το προσωπικό σας κέρδος από την εμπειρία αυτή της Ανδρομάχης;
Δούλεψα περισσότερο με το κείμενο και πάνω στο κείμενο. Επειδή δούλεψα με τους Γάλλους. Όλη η δουλειά βασίστηκε πάνω στο κείμενο, κάτι που μας λείπει ως γνώση στη Συρία. Είδα το σώμα διαφορετικά.
Πώς υποδέχθηκε το κοινό της Δαμασκού την παράσταση αυτή;
Υπήρχε λίγη αμηχανία διότι είναι άγνωστη η ιστορία στο ευρύ κοινό. Εσάς είναι μέρος της Ιστορίας σας, αλλά στη Συρία δεν ήταν γνωστά όσα συμβαίνουν στο έργο. Καλλιτεχνικά οι απόψεις διίσταντο.
Φαίνεται εξωτικός ο ελληνικός κόσμος στους Σύρους;
Νιώθουν ενστικτωδώς πολύ οικεία.
Υπάρχουν ορατά ίχνη της επίδρασης του ελληνικού κόσμου στον αραβικό κόσμο;
Καταρχάς να πω ότι είναι κοινή γνώση στον αραβικό κόσμο το γεγονός ότι η ευρωπαϊκή Αναγέννηση έγινε με ό,τι γραπτό σώθηκε από τον αρχαιοελληνικό κόσμο χάρη στους Άραβες. […] Κάτι άλλο, παράξενο, είναι ότι οι μεγάλοι δάσκαλοι στις μουσουλμανικές σέχτες σήμερα (Δρούζοι, Αλαουϊτες, κλπ) είναι ο Σωκράτης και ο Πυθαγόρας. Πρόκειται για θρησκείες που κληροδοτούνται από δάσκαλο σε μαθητή, προφορικά, δεν υπάρχει θρησκευτικό βιβλίο. Μάλιστα ο Σωκράτης, ένας από τους μεγάλους δασκάλους αποκαλείται “ νους της σοφίας”.. Και έτσι έχουν περάσει στοιχεία της αρχαιοελληνικής σκέψης και φιλοσοφίας.
Τί έρχεται πρώτο στο μυαλό ενός Σύρου σχετικά με το σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό;
Ο Ρίτσος! Κι ακόμη περισσότερο, ο Καζαντζάκης..
Οι μεταφράσεις των αρχαιοελληνικών κειμένων κατάφεραν να μεταφέρουν τη θεατρική γύρη στους Άραβες;
Όχι! Η θέση του θεάτρου είναι αντιστρόφως ανάλογη ως προς το βάρος που απέκτησε η φιλοσοφία. Οι Άραβες αγαπούμε ιδιαίτερα την ποίηση, αλλά το θέατρο δεν μπήκε ποτέ μες στην παράδοσή μας. Υπήρχαν εμπειρίες αλλά χωρίς να αποκτούν μία συνέχεια. Δεν αποτελεί μέρος της Ιστορίας μας. Σήμερα συναντά κανείς ενδιαφέροντα πράγματα στην Τυνησία όσον αφορά στο θέατρο, επειδή βρίσκεται κοντά στη Γαλλία.
Θα παίρνατε το ρίσκο να παίξετε στα αραβικά σε ελληνική παράσταση;
Αυτό είναι κάτι που εύχομαι, όχι ρίσκο!
Πόσες αίθουσες υπάρχουν στη Δαμασκό;
Υπάρχει το Εθνικό Θέατρο που διαθέτει τρεις αίθουσες, επίσης υπάρχουν τέσσερις αίθουσες στην Όπερα, δύο αίθουσες στη Σχολή του Εθνικού Ωδείου και μετά πάμε στα ιδιωτικά θέατρα.
Σε τί συνίσταται το ιδιωτικό θέατρο;
Σε γελοία εμπορικά θεάματα χαμηλού επιπέδου.. Κάποτε φτάνουν στο χιούμορ που ξορκίζει προς στιγμήν τα κακά της μοίρας μας, αλλά πρόκειται για προσωρινή εκτόνωση και ανοχή μιας κατάστασης.
Το Εθνικό Θέατρο χρηματοδοτείται άμεσα από το Κράτος;
Από το ΥΠΠΟ. Δεν αντέχεται πλέον η κατάσταση με το Εθνικό. Κάνει λίγες παραγωγές ελλείψει χρημάτων και συντηρητικές. Εγώ είμαι μάλιστα μέλος του Εθνικού αλλά δεν κάνουμε πολλές δουλειές. Οι νέοι προσπαθούν να σχηματίσουν ομάδες και κάνουν ποιοτικό ανεξάρτητο ιδιωτικό θέατρο, αποφεύγοντας έτσι και τη γραφειοκρατία. Αλλά και πάλι τα πράγματα παραμένουν σαν αποσπασματικές θεατρικές εμπειρίες. Εκτός αυτού, μας έχει κατακλείσει η τηλεόραση και οι ηθοποιοί μπαίνουν στις σχολές ακριβώς για να παίζουν σε τηλεοπτικές σειρές, χάρη στις οποίες γίνονται διάσημοι και κερδίζουν χρήματα. Παρόλ’ αυτά το Ωδείο διατηρεί ένα καλό επίπεδο.
Υπάρχουν ταμπού ή γενικές απαγορεύσεις στοιχείων στις παραστάσεις;
Υπάρχουν θέματα που πρέπει να προσεγγίζονται με συγκεκριμένο τρόπο ή να να μην ονοματίζονται, απλώς να υπονοούνται. Το σεξ, ο ερωτισμός, πρέπει να υπονοούνται.
Τι συγγραφείς ανεβάζουν στις σκηνές;
Οι νέοι δουλεύουν με αυτοσχεδιασμό. Και οι περισσότεροι σκηνοθέτες είναι ηθοποιοί. Γενικά δεν καταλαβαίνουν πόσο σημαντικό είναι το κείμενο. Κατα τα άλλα ανεβαίνουν διάφοροι συγγραφείς. Τραγωδίες όπως η Αντιγόνη ή η Μήδεια, Σαίξπιρ όχι και τόσο, Ίψεν, Στρίντμπεργκ, Γκόγκολ, κάποια Αιγυπτιακά έργα, και έργα που έχουν να κάνουν με την ιστορία μας, αρκετό ρεαλισμό. Οι Σύροι γράφουν ποίηση και οι Αιγύπτιοι, που έχουν κάποιους θεατρικούς συγγραφείς, δνε ξέρω αν και κατά πόσο έχουν ενδιαφέρον. Για μια μεγάλη περίοδο ανέβαινε πάρα πολύ ρωσικό θέατρο. Τώρα λιγότερο. Η επίδραση της Σοβιετικής Ένωσης ήταν μεγάλη, πολλοί καλλιτέχνες και του θεάτρου και του κινηματογράφου έκαναν τις σπουδές τους στην ΕΣΣΔ. Μέχρι και την πτώση του κουμουνισμού υπήρχε μεγάλη φιλία με τις πρώην Ανατολικές χώρες.
Η επιρροή της γαλλικής κουλτούρας αρχίζει τελευταία να γίνεται έντονη στη Συρία. Γιατί αυτή η επιστροφή και γιατί τώρα;
Λόγω της αλλαγής του γενικότερου πολιτικού κλίματος… Πολλοί πλέον πάνε για σπουδές στη Γαλλία.
Πώς αντιλαμβάνεστε το καθεστώς στη Συρία;
Ποτέ δεν ήταν πραγματικά δημοκρατικό. Υπάρχει και κοινοβούλιο και πολιτικά κόμματα και εκλογές αλλά στη Μέση Ανατολή δεν υπάρχει πραγματικά δημοκρατία. Δεν το λέω υποτιμητικά αυτό. Δεν υπάρχει στην κουλτούρα μας αυτό που πήρε η Δύση από την Ακρόπολη. Εμείς έχουμε μείνει πιο αρχαϊκές κοινωνίες. Η σχέση μας με τη θρησκεία κουβαλάει αυτό το είδος του θεού : Θεός, Πρόεδρος, Βασιλιάς. Χρειαζόμαστε να κινεί κάποιος τα νήματα, έναν αρχηγό που να είναι παντοδύναμος και να μας προστατεύει. Ο λαός ποτέ δεν βγήκε από την ιδέα του θεού.
Ούτε στην Ελλάδα. Κουβαλάει αυτή την πολιτική κουλτούρα μοναρχικής χροιάς. Η άνωθεν εξουσία είναι παράλογα αναμφισβήτητη και άκριτη. Και παρά το ότι η Ελλάδα ανήκει στην Ευρώπη, δεν υπάρχει καν διαχωρισμός Κράτους και Εκκλησίας.
Είναι δυνατόν; Οι δυτικοί πάλι λένε ότι το καθεστώς της Συρίας είναι δικτατορικό. Πιστεύω ότι με άλλα κριτήρια ακριβώς το λένε. Νομίζω ότι είναι κάτι άλλο. Πέρασε σοβαρές πολιτικές δοκιμασίες η χώρα. Οι αντιφρονούντες φυλακίζονταν απευθείας. Τώρα δεν είναι έτσι, αλλά υπάρχει μια παραλυσία. Ούτε ο λαός ούτε τα κόμματα κάνουν τίποτα.
Εχει ελπίδες και νόημα να αναπτυχθεί μια πραγματική θεατρική δημιουργία και δραστηριότητα στη Δαμασκό;
Πρέπει να γίνει οπωσδήποτε, για να κινητοποιηθεί ο κόσμος. Να πάρει αλλιώς τη ζωή του. Να μην είναι μοιραία η μόνη του επιλογή η κατανάλωση φαγητού και αλκοόλ. Οι νέοι έχουν ανάγκη να συμμετέχουν σε κάτι ενεργό. Είναι ένα είδος ελευθερίας, ένα οικείο μέσο έκφρασης.
Ωστόσο οι πλαστικές τέχνες είναι αυτές που έχουν ιδιαίτερη άνθιση στη Συρία.
Ναι είναι ο πιο αναπτυγμένος τομέας των τεχνών… Πριν από το ’80 ακόμα είχε αρχίσει η ανάπτυξη αυτή. Στο θέατρο έχουμε μόνο καλούς ηθοποιούς.
Οι θεατρικές επιλογές του Δαμασκός πολιτιστική πρωτεύουσα του Αραβικού κόσμου είναι κάπως περιορισμένης γκάμας: οι εκδηλώσεις όμως στο σύνολό τους έχουν κάποιο ιδιαίτερο ενδιαφέρον;
Το ενδιαφέρον θα είναι αυτό που θα προκύψει στο τέλος. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν πολλές πολιτιστικές δραστηριότητες, κάτι που είναι πραγματικά θαυμάσιο και η Δαμασκός είχε τεράστια ανάγκη. Όμως χρειάζεται περισσότερο να μπουν οι βάσεις για υποδομή κάθε είδους καλλιτεχνικής δημιουργίας. Έχουν έρθει πολύ μεγάλα ονόματα από το εξωτερικό αλλά φοβάμαι ότι όλα έχουν έναν τουριστικό χαρακτήρα… σαν βιτρίνα που δείχνει όμορφη τη Δαμασκό, πόσα χρήματα έχουν διατεθεί, πόσο μεγάλα ονόματα έχουν έρθει, αλλά αναρωτιέμαι τι θα μείνει! Επρεπε να γίνουν εργαστήρια, να δημιουργηθούν παραστάσεις, όχι απλώς να φέρουν παραγγελία έτοιμες από το εξωτερικό. Τί θα μείνει μετά;
