Αφιέρωμα στο θεατρικό Δήμο Αβδελιώδη

"Ο Μεγαλέξανδρος και ο καταραμένος δράκος"

Η Θεατρική παρουσία του

Δήμου Αβδελιώδη

στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης

5 διαφορετικές παραστάσεις των 3 τελευταίων χρόνων σε 8 βραδιές

Πέντε διαφορετικές και διακεκριμένες θεατρικές παραστάσεις που έχει σκηνοθετήσει ο Δήμος Αβδελιώδης τα τρία τελευταία χρόνια θα παρουσιάσει ξανά το Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης κατά τη διάρκεια του Ιανουαρίου και του Φεβρουαρίου 2013.

Ο Δήμος Αβδελιώδης έχει συνδέσει το όνομά του με δύο εμβληματικές παραστάσεις του ελληνικού θεάτρου, τις Μορφές από το έργο του Βιζυηνού, το 1992 και τον Μεγαλέξανδρο και τον καταραμένο Δράκο, το 2007. Ο ιδιαίτερος κοινός χαρακτήρας που έχουν όλες οι παραστάσεις του, είναι η ανάδειξη του λόγου, ως κύριου πρωταγωνιστή στην κατανόηση του νοήματος και η ιδιότυπη χρήση των εικαστικών στοιχείων και του φωτισμού μέσα σε αυτό το πνεύμα.

Ο ίδιος υποστηρίζει πως « Σκοπός κάθε παράστασης είναι η ανάδειξη των αισθημάτων και του νοήματος που πλημμυρίζουν το νου και την καρδιά του συγγραφέα. Άρα πρέπει να θεωρούμε πως κάθε κείμενο είναι όπως μια παρτιτούρα, που πρέπει να ‘διαβασθεί’ σωστά, για να μπορέσει να ακουσθεί έτσι όπως θα ήθελε ο δημιουργός της. »

Με αυτόν τον τρόπο στις σκηνοθεσίες του Δ. Αβδελιώδη, ενώνεται φορτωμένο συναίσθημα και ποίηση, ομορφιά και μυσταγωγία, το νήμα του χθες με το σήμερα. Αριστουργήματα της λογοτεχνίας μεταλλάσσονται σε ένα λαϊκό θέατρο, που παρά την ιδιότυπη γλώσσα του απευθύνεται σε ένα ευρύ ακροατήριο μέσα από παραστάσεις που έχουν υμνηθεί από κριτικούς και κοινό, και θεωρούνται μαθήματα υποκριτικής, σκηνοθεσίας και θεατρικής διασκευής.

Το ΙΜΚ με το φεστιβάλ στον Θεατρικό Αβδελιώδη, που φιλοξενεί, δίνει μία ακόμη ευκαιρία σε όσους δεν παρακολούθησαν κάποια από τις πέντε παραστάσεις του Δ. Αβδελιώδη και των συνεργατών του, να την απολαύσουν έτσι όπως την δούλεψε και πάλι ο διακεκριμένος σκηνοθέτης.

Το Πρόγραμμα

1. « ΜΑΡΑΝ ΑΘΑ » Θεατρική Διασκευή Δ. Αβδελιώδης,από το μυθιστορημα του Θωμά Ψύρρα. Παρασκευή 11 Ιανουαρίου 2013, στις 21:00, Θέατρο

2. « ‘Η ΝΟΣΤΑΛΓΟΣ » του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, Σάββατο 19 Ιανουαρίου 2013, στις 21:00, Θέατρο

3. « ΤΟ ΜΟΝΟΝ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΤΑΞΕΙΔΙΟΝ » του Γεωργίου Βιζυηνού, Δευτέρα 28  και Τρίτη 29 Ιανουαρίου 2013, στις 21:30, Αίθουσα 1

4. « ΙΧΝΕΥΤΕΣ » του Σοφοκλή, Σάββατο 9 Φεβρουαρίου 2013, στις 21:00, Θέατρο

5. « ΠΕΡΣΕΣ » του Αισχύλου, 16 Φεβρουαρίου 2013, στις 21:00,  Θέατρο

6. « ΤΟ ΜΟΝΟΝ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΤΑΞΕΙΔΙΟΝ » του Γεωργίου Βιζυηνού, Δευτέρα 25 και Τρίτη 26 Φεβρουαρίου 2013, στις 21:30, Αίθουσα 1

11 Ιανουαρίου έως 26 Φεβρουαρίου 2013

Η Θεατρική παρουσία του Δήμου Αβδελιώδη
στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης
5 διαφορετικές παραστάσεις των 3 τελευταίων χρόνων
σε 6 βραδιές
Αίθουσες: Θέατρο & Αίθουσα 1
Τιμές εισιτηρίων:  10€, ενιαίο & 8€, ειδική τιμή [Αφορά σε προαγορά εισιτηρίων και για τις 5 παραστάσεις]
www.mcf.gr

******

Ο Δήμος Αβδελιώδης γεννήθηκε το 1952 στη Χίο. Σπούδασε στη Φιλοσοφική σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και στη Δραματική Σχολή Θεοδοσιάδη. Καλλιτεχνικός διευθυντής στο ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Βορείου Αιγαίου από το 1997 ως το 2000 και από το 2004 ως το 2010. Διδασκαλία κινηματογράφου και θεάτρου στο Πάντειο Πανεπιστήμιο από το 1993 έως το 1997. Τιμώμενο πρόσωπο στο Διεθνές Φεστιβάλ Πειραματικού Θεάτρου Καΐρου το 2010 για τη συμβολή του στην παγκόσμια γλώσσα του θεάτρου. Το βραβείο GOVI στη Γένοβα (2001), για την ανάδειξη της μορφής ιδιαίτερων γλωσσικών διαλέκτων και πολιτισμικών στοιχείων στο κινηματογραφικό του έργο. Η ΕΑΡΙΝΗ ΣΥΝΑΞΙΣ ΤΩΝ ΑΓΡΟΦΥΛΑΚΩΝ, ψηφίστηκε από την Π.Ε.Κ.Κ το 2007, ανάμεσα στις 10 καλύτερες ταινίες του Ελληνικού Κινηματογράφου.

Θέατρο

2012 «Ερωφίλη» Γ.Χορτάτζη, Εθνικό Θέατρο

2011 «Πέρσες» Αισχύλου

2010 «Ταξιδεύοντας με τον Παναίτ Ιστράτι» δραματουργία Μπουμπουλίνα Νικάκη, ΣΤΕΓΗ ΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΩΝ

2010 «Ιχνευτές» του Σοφοκλή

2010 «Το Μόνον της Ζωής του Ταξείδιον» του Γ. Βιζυηνού

2009 «Βαβυλωνία» (Κρατικό Θέατρο Β. Ελλάδας) του Δ. Βυζάντιου

2009 «Μαράν Αθά» διασκευή και σκηνοθεσία του ομώνυμου μυθιστορήματος του Θωμά Ψύρρα

2007 «Ο Μεγαλέξανδρος και ο καταραμένος Δράκος» του Δήμου Αβδελιώδη

2003 «Άσμα Ασμάτων» του Σολομώντος

2001 «Λίγ’ απ’ όλα» του Αντώνη Μόλλα (ζωντανή εκδοχή του θεάτρου σκιών) θέατρο ΣΦΕΝΔΟΝΗ

1995 «Τρία ελληνικά παραμύθια» με την Αγνή Στρουμπούλη

1992 «Μορφές από το έργο του Βιζυηνού» με την Άννα Κοκκίνου, θέατρο ΣΦΕΝΔΟΝΗ

Φιλμογραφία

1999 «Η Εαρινή Σύναξις των Αγροφυλάκων» – Βραβείο FIPRESCI

(Διεθνής Ένωση Κριτικών Κινηματογράφου) – Βραβείο Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου – 4 βραβεία στο Forum Φεστιβάλ Βερολίνου – Βραβείο Σκηνοθεσίας, Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης

1990 «Νίκη της Σαμοθράκης» -Κρατικά βραβεία, ποιότητας ταινίας, μουσικής, μακιγιάζ και ήχου.

1987 «Το Δέντρο που Πληγώναμε» – Βραβείο της C.I.F.E.J., Φεστιβάλ Βερολίνου 1987 – Επίσημη συμμετοχή της Ελλάδας στο Φεστιβάλ Καννών. Εβδομάδα της Κριτικής (Semaine de la critique) – Χρυσός και Αργυρός Ελέφαντας καλύτερης ταινίας και σκηνοθεσίας, Φεστιβάλ Νέου Δελχί κ.α.

1982 «Αθέμιτος Συναγωνισμός» – 1ο Βραβείο Κριτικής Επιτροπής και Βραβείο Κοινού, Φεστιβάλ Δράμας 1984.



Πατήστε εδώ για να εγγραφείτε με το email σας στις ενημερώσεις/προτάσεις του Theatre Cultures

«Ο πατέρας» του Στρίντμπεργκ, σε σκηνοθεσία Λίλλυς Μελεμέ

"Ο ΠΑΤΕΡΑΣ"
video

του Αύγουστου Στρίντμπεργκ

Μετάφραση: Γκάτσος Νίκος
Σκηνοθεσία: Μελεμέ Λίλλυ
Σκηνικά: Δουνδουλάκη Ελένη
Κοστούμια: Δουνδουλάκη Ελένη
Μουσική: Χρονοπούλου Μαρίνα
Φωτισμοί: Αναστασίου Αλέκος

Διανομή

Ο Ίλαρχος: Γιάννης Φέρτης
Λάουρα: Μαρίνα Ψάλτη
Μάργκρετ: Έρση Μαλικένζου
Πάστορας: Φαίδων Καστρής
Γιατρός Εστερμαρκ: Δημήτρης Μυλωνάς
Βέρθα: Ιουλία Γεωργίου
Νιέντ: Παναγιώτης Νάτσης
Βοηθός σκηνοθέτη: Ελβίνα Μποτονάκη
Βοηθός σκηνογράφου: Μαρία Γίτσα

Το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, σε συμπαραγωγή με το ΔΗΠΕΘΕ Ρούμελης παρουσιάζει τον « Πατέρα » του Αυγούστου Στριντμπέργκ, σε σκηνοθεσία Λίλλυς Μελεμέ. Οι παραστάσεις θα παρουσι’αζονται από τις 23 Νοεμβρίου στο Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης (Πεσμαζόγλου 5).

Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα έργα του κορυφαίου Σουηδού δραματουργού, γραμμένο το 1887, το οποίο δικαίως χαρακτηρίζεται ως μια εκρηκτική σύγχρονη τραγωδία. Το αριστούργημα του Στρίντμπεργκ, με την συγκλονιστικά ωμή του γλώσσα, τον γυμνό και κοφτερό, σαν λεπίδι, διάλογο και τον καταιγιστικό του ρυθμό που παίρνει την μορφή χιονοστιβάδας, είναι αδύνατον να περιοριστεί μέσα στα ασφυκτικά πλαίσια ενός οικογενειακού δράματος. Τα συνθλίβει και τα ξεπερνά….

Ο Στρίντμπεργκ, ανατρεπτικός και σχεδόν αναρχικός και ο ίδιος – ένα κράμα μεγαλοφυΐας και τρέλας – τολμάει να αντικρύσει κατάματα την άβυσσο που χάσκει σκοτεινή και επικίνδυνη κάτω από το αστραφτερό, καθωσπρέπει περιτύλιγμα των κοινωνικών συμβάσεων. Με αφορμή το θέμα της πατρότητας που αμφισβητείται ο Στρίντμπεργκ σαρκάζει την τραγική μοίρα της ανθρώπινης ύπαρξης που αναζητά διαρκώς απαντήσεις σε προαιώνια ερωτήματα για το αληθινό νόημα της ζωής και το κλειδί του μυστηρίου του σύμπαντος. Ο Ίλαρχος λαχταρά απεγνωσμένα μια «μικρή πνοή αθανασίας», μία και μοναδική απόδειξη που θα δώσει κάποιο νόημα στην «φθαρτή του ύπαρξη». Αναζητά μια αλήθεια που όμως δεν θα μπορέσει ποτέ να του αποκαλυφθεί καθώς το μυστικό είναι καλά φυλαγμένο μέσα στα σπλάχνα της γυναίκας – μητέρας. Της γυναίκας που από σύντροφος γίνεται μισητός εχθρός, αλλά και ισάξιος αντίπαλος.

Στον «Πατέρα», ο Στρίντμπεργκ, δεινός ανατόμος της ανθρώπινης συμπεριφοράς και των μυστηρίων του υποσυνείδητου, αποτυπώνει έναν αδυσώπητο αγώνα εξουσίας μέχρι τελικής πτώσεως, έναν αγώνα ανάμεσα στο αρχέγονο θηλυκό ένστικτο και την κατασκευασμένη ανδρική λογική. Η σύγκρουση ανάμεσα στον Ίλαρχο και τη γυναίκα του Λάουρα, με αφορμή το μέλλον της κόρης τους Βέρθας, ξεπερνά τα όρια της απλής συζυγικής διαμάχης, ακόμα και της προαιώνιας και αρχετυπικής διαμάχης των δύο φύλων. Εξελίσσεται σε έναν σκληρό και ανελέητο αγώνα εξουσίας ανάμεσα σε δύο ισχυρότατους αντιπάλους. Μια απελπισμένη μονομαχία, που εξαρθρώνει τα θεμέλια της οικογενειακής εστίας και προκαλεί τριγμούς σε ολόκληρη τη σαθρή κοινωνία που την περιβάλλει, η οποία όντας ανίκανη να αντιδράσει συντάσσεται ανενδοίαστα με την πλευρά του νικητή. Είναι προφανές πως στον εξοντωτικό αυτό πόλεμο, που οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια στον θάνατο, ένας μόνο νικητής μπορεί να υπάρξει: και αυτός θα είναι ο πιο ισχυρός.

ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ

Τετάρτη & Κυριακή, ώρα 20.00
Πέμπτη & Παρασκευή, ώρα 21.15
Σάββατο, ώρα 18.00 (απόγ.) και 21.15

Τιμές εισιτηρίων

Τετάρτη, Πέμπτη, Παρασκευή, Σάββατο (απογευματινή)
Γενική είσοδος: 15 ευρώ
Φοιτητικό, νέοι κάτω των 25 ετών, άνεργοι (ΟΑΕΔ): 10 ευρώ
Σάββατο (βραδυνή) & Κυριακή Γενική είσοδος: 20 ευρώ
Φοιτητικό: 15 ευρώ
Νέοι κάτω των 25 ετών, άνεργοι (ΟΑΕΔ): 10 ευρώ
ΘΕΑΤΡΟ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΡΟΛΟΥ ΚΟΥΝ-Υπόγειο, Πεσμαζόγλου 5 Αθήνα
τηλ. ταμείου 210 3228706 (δυνατότητα τηλεφωνικής κράτησης θέσεων)
Ώρες και ημέρες λειτουργίας ταμείου: καθημερινά 10.00- 13.00 και 17.00-22.00

«Η φάρμα των ζώων» σε σκηνοθεσία Νίκου Αρμάου

"Η φάρμα των ζώων" σε σκηνοθεσία Νίκου Αρμάου

« Η φάρμα των ζώων » του Τζωρτζ Όργουελ

Ένα από τα σπουδαιότερα κείμενα της διεθνούς λογοτεχνίας σκηνοθετεί στο θέατρο «Κνωσός» ο Νίκος Αρμάος. Η «Φάρμα των ζώων» του Τζωρτζ Όργουελ, έργο με σαφή πολιτικό χαρακτήρα, απεικονίζει το όραμα μιας κοινωνίας ελεύθερων και ισότιμων πολιτών. Μία αλληγορία, όπου ο θρίαμβος της εξέγερσης αποδεικνύεται σύντομος, καθώς η εξουσία των λίγων εδραιώνεται όλο και πιο σκληρή, αποτρόπαια και διεφθαρμένη.

Συντελεστές
Μετάφραση-Απόδοση-Στίχοι τραγουδιών: Ερρίκος Μπελιές
Σκηνοθεσία: Νίκος Αρμάος
Σκηνικά-κοστούμια: Απόστολος - Φωκιανός Βέττας
Μουσική: Πλάτων Ανδριτσάκης
Χορογραφίες: Αρετή Μώκαλη
Φωτισμοί: Δημήτρης Παπαδόπουλος

Ηθοποιοί

Αφροδίτη Αντωνάκη, Στέργιος Αποστολίνας, Τάσος Δέδες, Φρόσω Ζαγοραίου, Δανάη Καλαχώρα, Θεμιστοκλής Καρποδίνης, Σταύρος Κώττας, Νίκος Λύτρας, Πασχάλης Μερμηγκάκης, Ι. Κ .Ζ. Παράκτιος, Λάμπρος Τσάγκας.


ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ
Πέμπτη, Παρασκευή, Σάββατο στις 21.00 & Κυριακή στις 19.30
έως τις 28 Απριλίου

Διάρκεια: 90′, με διάλειμμα

Θέατρο ΚΝΩΣΟΣ
Κνωσσού 11, Πλατεία Αμερικής
Τηλ.: 210-8677070
Εισιτήρια
Γενική είσοδος 10 ευρώ, μαθητικό, φοιτητικό 7 ευρώ, οικογενειακό (έως 4 άτομα) 15 ευρώ,
άνεργοι με την επίδειξη κάρτας είσοδος ελεύθερη


www.theatroknossos.gr

Ελληνική Αναγέννηση και Ευρωπαϊκός Διαφωτισμός

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΣ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ

Η Εταιρεία Μελέτης Ελληνικού Πολιτισμού κυκλοφορεί το νέο επιστημονικό περιοδικό νέος Ερμής ο Λόγιος. Πρόκειται για μια τετραμηνιαία έκδοση με αντικείμενο την ιστορία, τις ανθρωπιστικές επιστήμες και την τέχνη. Το πρώτο τεύχος ανοίγει με ένα εισαγωγικό κείμενο της Εταιρείας Μελέτης Ελληνικού Πολιτισμού, όπου δηλώνονται οι ιδεολογικές κατευθύνσεις της και ο χαρακτήρας του περιοδικού.

Το πρώτο μέρος του τεύχους με τον τίτλο περιλαμβάνει κείμενα ενδεικτικά των αντιλήψεων της συντακτικής ομάδας και των συνεργατών του περιοδικού. Ο Μιχάλης Μερακλής γράφει για τις ανθρωπιστικές σπουδές, ο Δημήτρης Μαυρίδης για την συνέχεια του ελληνισμού, ο Σπύρος Βρυώνης παραθέτει τις αντιλήψεις που επικρατούν στις κοινωνικές επιστήμες γύρω από το έθνος και τον εθνικισμό, ενώ ο Ερατοσθένης Καψωμένος αναφέρεται στην νεοελληνική κουλτούρα και το μεσογειακό πολιτισμικό πρότυπο.

Ακολουθεί ένα αφιέρωμα στην ελληνική Αναγέννηση, που προηγείται της ελληνικής επανάστασης του 1821. Περιλαμβάνονται 6 κείμενα: του Γιώργου Καραμπελιά (Η ελληνική Αναγέννηση), του Απόστολου Διαμαντή (Έθνος και λόγιοι στην Τουρκοκρατία), του Δημήτρη Καραμπερόπουλου (Το γνωστικό επίπεδο των ιατρικών γνώσεων κατά τη Νεοελληνική Αναγέννηση), του Στέφανου Μπεκατώρου (Ιωάννης Πρίγκος, εραστής των βιβλίων), του Αλέξανδρου Παπαδερού (Μετακένωσις) και του Τάσου Χατζηαναστασίου (Κοινοί τόποι στη βαλκανική λογοτεχνία της Τουρκοκρατίας).

Στο τρίτο μέρος υπάρχει μία ποικιλία κειμένων και θεματικών, ενδεικτικών των προθέσεων και των κατευθύνσεών μας. Ο Γιώργος Κοντογιώργης γράφει για την γνωσιολογία των συλλογικών ταυτοτήτων, η Παναγιώτα Βάσση αναλύει την θεώρηση της Ουτοπίας στο έργο του Κ. Παπαϊωάννου, ο Χρίστος Δάλκος γράφει για την ανάγκη υπέρβασης της νεωτερικής και μετανεωτερικής αντίληψης για την γλώσσα και την διδασκαλία της, ενώ ο Νίκος Βαρβατάκος αναφέρεται στον θεσμό των οικογενειακών επισκέψεων στην ελληνική σωφρονιστική νομοθεσία και την κοινωνική επανένταξη των κρατουμένων.

Το περιοδικό κλείνει με δύο βιβλιοκριτικές του Δημήτρη Μπαλτά, (Χριστιανισμός και Αναρχία του Ζακ Ελύλ και Το καλό και το κακό στην τέχνη και το Δίκαιο του Βασίλη Μαρκεζίνη), μία εκτενή παρουσίαση του βιβλίου του Α. Νταβούτογλου Το στρατηγικό βάθος: η θέση της Τουρκίας από τον Σπύρο Κουτρούλη και μία συζήτηση του Γιώργου Καραμπελιά με τον Βασίλη Καραποστόλη, γύρω από την ελληνική ιδιοπροσωπία, με αφορμή το βιβλίο του τελευταίου Διχασμός και Εξιλέωση.

Το εγχείρημα του Λόγιου Ερμή

Η εξάντληση μιας ιστορικής εποχής

Η «παγκοσμιοποίηση» θα ήθελε να επιβάλει την ομοιομορφοποίηση σε όλα τα πεδία της ανθρώπινης ζωής και να διαλύσει κάθε είδους συλλογική ετερότητα, εθνική, ιδεολογική, κοινωνική. Σύμφωνα με την κυρίαρχη ιδεολογική της «αφήγηση», έχει ήδη έλθει το «τέλος της ιστορίας» και, στο εξής, κάθε μορφή παλιάς συλλογικής ετερότητας θα υποκατασταθεί από μια και μόνη μορφή ετερότητας, την ατομική,

Αυτή η λογική, όμως, υφίσταται όλο και περισσότερες επικρίσεις αφού η ετερότητα αναδεικνύεται και πάλι στο προσκήνιο, αρχικώς μέσω της πολιτισμικής και εθνικής διαφοροποίησης, όπως τόσο εναργώς καταδεικνύει η άνοδος του Ισλάμ. Και όλα δείχνουν πως η παγκοσμιοποίηση ηττάται και στο οικονομικό πεδίο, καθώς η οικονομική πρωτοκαθεδρία της Δύσης απειλείται άμεσα από την οικονομική ενδυνάμωση της Ασίας.

Εξ άλλου η οικονομική αποτελεσματικότητα της διευρυνόμενης κλίμακας των ανταλλαγών, των «οικονομιών κλίμακας» και των μεγάλων πληθυσμιακών συγκεντρώσεων, τίθεται αυτή καθεαυτή υπό αμφισβήτηση. Αν, δε, συνυπολογίσουμε και το οικολογικό και κοινωνικό κόστος της παγκοσμιοποίησης, από τις τεράστιες δαπάνες που απαιτούνται για την οικολογική διαχείριση των καταστροφών που προκαλεί η «ελεύθερη οικονομία», έως τα ναρκωτικά, τις φυλακές, την ανασφάλεια, τα προβλήματα υγείας, τότε το συμπέρασμα είναι αδιαμφισβήτητο: Η παγκοσμιοποίηση, με την ξέφρενη και ανεξέλεγκτη μορφή της, αποτελεί ήδη φραγμό στην ίδια την βιωσιμότητα της οικονομίας και θα πρέπει να αντικατασταθεί από μια νέα οικονομική μορφή, διότι το μικρό και το εγγύς παρουσιάζουν μεγαλύτερη οικονομική, οικολογική και κοινωνική αποδοτικότητα από ό,τι το τεράστιο και το απομακρυσμένο.

Η υπέρβαση της αποσύνθεσης και της παρακμής θα επιτευχθεί στην αναβάθμιση του τοπικού, της μερικότητας, της ιδιαιτερότητας, του εθνικού και του περιφερειακού, που όμως δεν αρνείται την επικοινωνία με τον υπόλοιπο κόσμο, δεν αρνείται μια μορφή «παγκοσμιότητας», αλλά προωθεί μιαν οικουμενικότητα δηλαδή ανάπτυξη των παγκόσμιων σχέσεων ιδίως στο επίπεδο της εκπαίδευσης, της επικοινωνίας, της πληροφόρησης – με ταυτόχρονη επιβεβαίωση της διαφοροποίησης.

Συνέπεια της πολιτικής και κοινωνικής παρακμής που ζήσαμε τις ακροτελεύτιες δεκαετίες του περασμένου αιώνα υπήρξε και η γενίκευση της ιδεολογίας του «τέλους»: Τέλος του σοσιαλισμού, τέλος της διαίρεσης σε στρατόπεδα, εξάντληση της οικολογικής ισορροπίας του πλανήτη, τέλος του έθνους-κράτους και του κράτους πρόνοιας, τέλος του ανθρώπου ως φυσικού δημιουργήματος και είσοδος στην εποχή των τεχνητών «προσθηκών».

Και φυσικά, το τέλος των ιδεολογιών και όλα τα συμπαρομαρτούντα: Το τέλος της ιστορίας. Και ο κατάλογος μπορεί να είναι χωρίς… τέλος! Το έσχατο καταφύγιο του σύγχρονου ανθρώπου, ο έρωτας, έπαψε να μοιάζει έρωτας και εισήλθε στη δικαιοδοσία της φαντασμαγορίας της virtual reality.

Κατά συνέπεια, δεν βρισκόμαστε μόνο στο τέλος μιας εποχής, αλλά σε ένα σταυροδρόμι της ανθρώπινης ιστορίας: Η μόνη πιθανή αντίσταση, ή ίσως και η ανατροπή αυτού του παγκόσμιου ενοποιημένου εμπορευματικού συστήματος, μπορεί να προέλθει από την ανάδειξη ενός διαφορετικού συστήματος αναγκών, που θα έχει τέτοια ισχύ και καθολικότητα ώστε να ανατρέψει το κυρίαρχο εμπορευματικό σύστημα· ενός συστήματος αναγκών με νέες ανθρωπολογικές και οντολογικές διαστάσεις.

Το λυκόφως του νεοέλληνα ανθρώπου;

Τα τελευταία ογδόντα χρόνια υπήρξαν καταλυτικά. Οι Έλληνες ξεριζώθηκαν από χώρους στους οποίους είχαν ζήσει για χιλιάδες χρόνια. Μικρά Ασία, Κωνσταντινούπολη, Βαλκάνια, Πόντος, Μαύρη Θάλασσα. Είτε στριμώχτηκαν στην ασφυκτική φυλακή της μετριοκρατικής «ψωροκώσταινας», είτε ταξίδεψαν σε μακρινούς και υπερπόντιους τόπους ως μετανάστες και ως ναυτικοί, μακριά από τον ιστορικό χώρο τους, εκείνον της Μεσογείου. Η δύναμή τους, το εμπόριο, μεταβλήθηκε σε αχίλλειο πτέρνα τους, σε παρασιτισμό και σε αιτία του ξεριζώματός τους την περίοδο των συμπαγών και ομοιογενών εθνικών κρατών. Οι κοινότητες τους, είτε στον ορεινό αγροτικό χώρο, είτε στο πολυεθνικό μωσαϊκό της Μεσογείου, αποσυντέθηκαν και αντικαταστάθηκαν από ηδονοβλεπτική σχέση με τον βασιλιά-τηλεόραση. Οι πόλεις και τα χωριά μας που, κάποτε, σε ευτυχέστερες στιγμές, γέννησαν το μέτρο και την αρμονία, έχουν μεταβληθεί σε άθλια εξαμβλώματα, αγχωτικά, γελοιογραφικά χρησιμοθηρικά, αντανακλώντας όλη την ερήμωση και την ασχήμια μας. Εκεί πλέον κυριαρχεί ο βιασμός του μέτρου και η περιφρόνηση μιας φύσης. Ακόμα και η ριζωμένη στη γη, και κατά τεκμήριο στην παράδοση, αγροτιά έχασε την αγάπη για το δημιούργημά της, τους ίδιους τους καρπούς της γης, και «ενισχύει» τα προϊόντα με λιπάσματα, φυτοφάρμακα και ορμόνες, μολύνοντας θάλασσες και ποτάμια.

Και αν σε ολόκληρη τη διαδρομή του το ελληνικό κράτος υπήρξε αδιαλείπτως ελλειμματικό, σήμερα φθάσαμε στο μη περαιτέρω. Η βιομηχανία και η αγροτική παραγωγή μειώνονται σε απόλυτα μεγέθη, ενώ για την πληρωμή των δανείων καταβάλλουμε πάνω από το 20% του εθνικού εισοδήματος. Και αυτοί που καλούνται να πληρώσουν δεν είναι η παρασιτική άρχουσα τάξη, δεν είναι οι διεφθαρμένες ελίτ της πολιτικής, των ΜΜΕ και της «διανόησης», αλλά οι μισθωτοί, οι συνταξιούχοι, οι «μικρομεσαίοι». Και τέλος ήρθε και το αναπόφευκτο επιστέγασμα, η παράδοση στο ΔΝΤ, τη Γερμανία των τραπεζιτών και η εκπτώχευση των Ελλήνων.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες δεν μπορεί καν να γίνει λόγος για οποιαδήποτε εθνική πολιτική ή έστω για στοιχειώδη αυτονομία. Παράλληλα, η κατάσταση περιπλέκεται περισσότερο με τη νέα «μεγάλη μετανάστευση των λαών», με την είσοδο πολλών εκατοντάδων χιλιάδων ξένων εργατών και μεταναστών σε μία εικοσαετία.

Τα τριάντα πέντε χρόνια της μεταπολίτευσης έχουν ομογενοποιήσει το πολιτικό προσωπικό και τις ελίτ. Μερικές χιλιάδες άνθρωποι, πολιτικοί, δημοσιογράφοι, διαχειριστές, διανοούμενοι, νέμονται εξίσου, ή σχεδόν εξίσου, την εξουσία, άσχετα με το κόμμα ή την «παράταξη» που ανήκουν. Και το επιστέγασμα, η σκιά του τουρκικού νεο-οθωμανισμού –που απειλεί να μας μεταβάλει σε κράτος υποχείριο όχι μόνο της Ουάσινγκτον και των Βρυξελλών αλλά και της Άγκυρας– πέφτει επάνω μας όλο και πιο απειλητική.

Η «αποστασία» των διανοουμένων

Ίσως σημαντικότερη από την έκπτωση της πολιτικής είναι η γενικευμένη «αποστασία» και απαξίωση των διανοουμένων. Πρόκειται για ένα φαινόμενο καθολικό στον Δυτικό Κόσμο. Οι διανοούμενοι, άλλοτε «συνείδηση», τουλάχιστον εν μέρει των λαών τους (Ζολά ή Ντοστογιέφσκι, Τόμας Μαν ή Ζαν Πωλ Σαρτρ, Γκράμσι ή Καμύ), πρωτοπόροι στα νέα πολιτιστικά και πολιτικά ρεύματα, αντίπαλοι, ή τουλάχιστον επικριτικοί, προς την εξουσία, σήμερα έχουν σιγήσει. Αντίθετα, έχουν μεταβληθεί σε θεράποντες της εξουσίας, σε αστέρες των τηλεοπτικών μέσων και σε φορείς της κυβερνητικής πολιτικής των χωρών τους.Ο Μπερνάρ Ανρί Λεβύ και οι πρώην μαοϊκοί στη Γαλλία λάνσαραν μια από τις πιο αντιδραστικές εκδοχές του «αντιολοκληρωτισμού», ενώ ακόμα κι ο Αντόνιο Νέγκι εκθειάζει τα αγαθά της «Αυτοκρατορίας», όπως έκανε παλιότερα ο συγγραφέας του «Τρίτου Κύματος», ο Άλβιν Τόφλερ, στις ΗΠΑ.

Για τον ελληνισμό τα πράγματα ήταν σχεδόν πάντοτε προβληματικά. Οι επαναστάτες της Φιλικής Εταιρείας θα παραγκωνιστούν από τους Φαναριώτες, ενώ οι φυσικοί φορείς της επανάστασης, ο Κολοκοτρώνης, ο Μακρυγιάννης, ο Οδυσσέας Ανδρούτσος, θα έχουν ανάγκη από «γραμματικούς» για να μπορούν να επικοινωνήσουν. Αγωνιστές και «διανοούμενοι» θα αποτελέσουν δύο διαφορετικά, και ορισμένες φορές διαχωρισμένα, υποκείμενα. Οι συνέπειες υπήρξαν ανυπολόγιστες: Η επανάσταση του ’21 θα σωθεί στο τέλος ως εκ θαύματος. Το ίδιο θα συμβεί στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Αγωνιστές σαν τον Άρη Βελουχιώτη θα εκφράσουν το λαϊκό επαναστατικό αίσθημα, ενώ οι «πολιτικοί καθοδηγητές» του ΚΚΕ θα κρατήσουν την πολιτική ηγεμονία και θα οδηγήσουν με τραγικό τρόπο το αντιστασιακό κίνημα στον αυτοχειριασμό, και τα «μακεδονικά» παραληρήματα. Στην περίπτωση του αγώνα για την αυτοδιάθεση της Κύπρου, το 1954-59, αυτή η «αποστασία» θα πάρει τραγικές διαστάσεις και το μεγαλύτερο κόμμα της νήσου, το ΑΚΕΛ, θα εγκαταλείψει τον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα.

Αυτή η διχοτόμηση ανάμεσα στον λαό και τη διανόηση μπορεί να αναχθεί στην… ελληνιστική εποχή, με την εμφάνιση του γλωσσικού διμορφισμού ανάμεσα στην αττικίζουσα των λογίων και την κοινή ελληνική. Θα γίνει δε εντονότερη μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης. Οι κοσμικοί ή οι «εκσυγχρονιστές» διανοούμενοι θα φύγουν προς τη Δύση, ενώ οι κληρικοί «διανοούμενοι» θα μείνουν στην Ανατολή, διατηρώντας μια αμφίσημη –σωστική της παράδοσης και ταυτόχρονα «σκοταδιστική»– ηγεμονία πάνω στον ελληνικό λαό. Και το ίδιο σενάριο θα επαναλαμβάνεται για πολλά χρόνια πριν και μετά τη δημιουργία του ελληνικού κράτους: οι «φωταδιστές», μαζί με την επανάσταση, τον διαφωτισμό και την εισαγωγή των νέων επιστημών, θα εισαγάγουν και τη λατρεία προς τη Δύση και από την άλλη οι «σκοταδιστές» της Ανατολικής παράδοσης, κυρίως κληρικοί, κηρύττουν την επιμονή στην ανατολική παράδοση, Οι προσπάθειες του Καταρτζή, του Ρήγα Βελεστινή, της Φιλικής Εταιρείας, του Σκουφά, που θα επιχειρήσουν να συνθέσουν τις δύο παραδόσεις και θα οραματιστούν μια ομοσπονδιακή Βαλκανική, θα αποτελέσουν την εξαίρεση που επιβεβαιώνει τον κανόνα.

Η «ανατολική» παράδοση θα δώσει τον Κοσμά τον Αιτωλό, τον Παπαδιαμάντη και τον Θεόφιλο, τον Κολοκοτρώνη, το δημοτικό τραγούδι και τον Μακρυγιάννη ή τον Βελουχιώτη. Η παράδοση του διαφωτισμού θα δώσει τον Κοραή, τον Κάλβο και τον Σολωμό, τον Σκληρό και τον Κορδάτο, τον Βενιζέλο και τον Ψυχάρη, για να εκφυλιστεί σήμερα στους αναπαραγωγικούς ακαδημαϊκούς διανοούμενους. Η «γενιά του ’30» θα επιχειρήσει, στο πεδίο της δημιουργίας, να υπερβεί τη διχοτόμηση «φωταδισμού-σκοταδισμού». Τέλος μορφές διανοουμένων, όπως εκείνες του Ρήγα Φεραίου, του Νικόλαου Σκουφά, ή του Σταύρου Καλλέργη, του Ανδρέα Ρηγόπουλου, του Γρηγόρη Πανά, του Νίκου Γιαννιού και του Καραβίδα που θα προσπαθήσουν, τουλάχιστον με την πρακτική τους δραστηριότητα, να άρουν αυτή την αντίφαση, θα παραμείνουν περιθωριακές και θα πνιγούν μέσα σε αυτή τη γενικευμένη αντίθεση ανάμεσα σε δυτικόφρονες «φωταδιστές» και ανατολικούς «σκοταδιστές».

. Μετά τη μεταπολίτευση οι καταδιωκόμενοι στο παρελθόν αριστεροί διανοούμενοι θα μεταλλαγούν, σταδιακώς, κατά μεγάλο μέρος, σε ομοτράπεζους της κατεστημένης ελίτ, και θα καταλάβουν ηγεμονικές θέσεις στους θεσμούς. Εξάλλου, ακόμα και όσοι θα ήθελαν να ακολουθήσουν μια διαφορετική λογική υποχρεώνονται είτε να περιθωριοποιηθούν είτε να κάνουν μια σειρά από συμβιβασμούς. Διότι πλέον η οποιαδήποτε χρηματοδότηση της έρευνας έχει εκχωρηθεί από το ελληνικό κράτος στην Ε.Ε. και τους ιδιώτες σπόνσορες, μεταβάλλοντας τους πάντες σε επαίτες προγραμμάτων.

Ιδιαίτερα, μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, όταν ο νέος πολικός αστέρας της συντριπτικής πλειοψηφίας της ελληνικής διανόησης έγινε η «Ευρώπη», μεταβλήθηκαν κατά μεγάλο μέρος τους σε θιασώτες του εμπορευματικού/παρασιτικού εκσυγχρονισμού, του «αντιεθνικισμού», σε κόλακες της εξουσίας και των ποικίλων συγκροτημάτων. Από εκφραστές του δυτικού διαφωτισμού, έστω αναπαραγωγικά, σε προπαγανδιστές του πλέον ξέφρενου καταναλωτικού μιμητισμού.

Τέλος, σήμερα, όταν αδυνατίζουν οι δεσμοί και τα οικονομικά οφέλη από τη Δύση, ένα μέρος της προετοιμάζεται για μια νέα «ιστορική στροφή» προς την Τουρκία και τον νεο-οθωμανισμό, εξ ου και η αναθεώρηση της ιστορίας, η υποβάθμιση ή η συκοφάντηση της Επανάστασης του ’21, ο εκθειασμός της οθωμανικής «πολυπολιτισμικότητας» και «ανοχής».

Υπάρχουν βέβαια και διαφορετικές φωνές, αρκετές, σημαντικές αλλά διάσπαρτες. Τις περισσότερες θα τις συναντήσει κανείς σε τομείς της τέχνης της λογοτεχνίας ή της μουσικής και πιο πρόσφατα της ιστορικής έρευνας, όπου εκφράζεται περισσότερο η «ψυχή» ενός λαού.

***

Η ανάγκη ενός άλματος

Γ ια να συμμετάσχουμε όμως σε ένα τέτοιο εγχείρημα, θα πρέπει να δρομολογήσουμε πολιτιστικές, οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές κινήσεις που να κατατείνουν στη διαμόρφωση μιας αληθινά νέας τάξης πραγμάτων, στην οποία το κέντρο βάρους της ανάπτυξης θα μεταφερθεί από το κέντρο στην περιφέρεια σε αντίθεση με το κυρίαρχο χρησιμοθηρικό, παρασιτικό και αντιοικολογικό μοντέλο· που θα αναδεικνύει μια διαφορετική αντίληψη για τη δημοκρατία στο επίπεδο της παραγωγής και των θεσμών, ενισχύοντας τις μορφές άμεσης δημοκρατίας· που θα ενθαρρύνει την κοινωνική και λαϊκή συμμετοχή στον τομέα της παραγωγής, και δεν θα εξοντώνει τα μικροϊδιοκτητικά στρώματα, αλλά θα προσπαθεί να τα ενσωματώσει σε μια κατεύθυνση κοινοτιστικής αλληλεγγύης.

Μια αντίληψη η οποία θα επιχειρήσει να διαμορφώσει μια νέα απάντηση στη σχέση ισότητας και ελευθερίας, πάνω στην οποία σκόνταψαν μέχρι σήμερα όλες οι εναλλακτικές κοινωνικές απόπειρες. Ένα κοινωνικά συνεκτικό και οικολογικά βιώσιμο μοντέλο κοινωνίας, αποτελεί ανάγκη συλλογικής επιβίωσης και όχι μόνο πρόταση ζωής για άτομα, ομάδες, τάξεις και περιφέρειες.

Μια αντίληψη που θα αναδεικνύει, την εποχή της επικοινωνιακής επανάστασης, μια νέα οπτική για την παιδεία, θα απορρίπτει τον ισοπεδωτικό και εκθεμελιωτικό της ελληνικής παράδοσης «εκσυγχρονισμό», θα υπερβαίνει τον ελιτισμό του «τρίτου κύματος» και της αυξανόμενης κοινωνικο-εκπαιδευτικής διαφοροποίησης, χωρίς να αρνείται μια δημοκρατική –οριοθετημένη οικολογικά και κοινωνικά– χρήση της τεχνολογίας, της επικοινωνίας και της βιοτεχνολογίας.

Όμως για να γίνει κάτι τέτοιο ή έστω να αποπειραθούμε αλλαγές προς αυτή την κατεύθυνση, πρέπει να ενισχυθούν οι κάθε είδους πρωτοβουλίες:

Πρωτοβουλίες πολιτιστικές για ανάπτυξη μιας εντόπιας κουλτούρας η οποία δεν θα είναι επαρχιώτικη, αλλά θα διαθέτει στοιχεία οικουμενικότητας, όπως έκανε η ποίηση ενός Καβάφη, ή ενός Σεφέρη, η μουσική ενός Χατζηδάκι.

Στην οικονομία, το διαφορετικό πρότυπο στο εσωτερικό της χώρας μπορεί να είναι πραγματοποιήσιμο μόνο με την ενίσχυση της αυτονομίας μας και τη συνεργασία με τις γειτονικές βαλκανικές χώρες. Η ενίσχυση της οικονομικής αυτάρκειας και της αυτοπαραγωγής, σε πλήρη αντίθεση με τη θεωρία της αυξανόμενης διασποράς της παραγωγής σε πλανητικό επίπεδο, θα οδηγήσει σε ένα οικονομικό μοντέλο πιο αποδοτικό, στο οικολογικό, στο ανθρώπινο αλλά και το οικονομικό πεδίο.

Είναι αλήθεια πως σε όλους τους τομείς παρατηρούνται πρωτοποριακές κινήσεις, έστω και αν δεν είναι αρκετές για να αναστρέψουν τη γενική εικόνα της παρακμής. Όμως κάθε πρωτοβουλία και κίνηση στον τομέα των ιδεών, της οικονομίας, της τέχνης, παραμένει περιθωριακή καθώς δεν ενισχύεται στο πολιτικό και το εκπαιδευτικό-παιδευτικό πεδίο, όπου αντίθετα κυριαρχεί ένα γερασμένο, ραγιάδικο και αναποτελεσματικό σύστημα και μια ρουτινιάρικη διανόηση.

Η σύγκρουση για τον πολιτισμό

Σ τη σφαίρα του πολιτισμού και της ιδεολογίας πρέπει να δοθεί μια αποφασιστική μάχη· εξ άλλου στην Ελλάδα ο κύριος στόχος της στρατηγικής της υποταγής είναι η ιστορία ο πολιτισμός, η επιστημονική παραγωγή, η παράδοση. Αυτή η επιλογή είναι εύλογη. Η Ελλάδα δεν διαθέτει ούτε μεγάλη έκταση, ούτε μεγάλο πληθυσμό, ούτε στρατηγικούς οικονομικούς πόρους. Κατά συνέπεια, ο ισοπέδωσή της διέρχεται, υποχρεωτικά, από τη ριζοτόμηση της ιστορίας, του πολιτισμού της αυτόνομης επιστημονικής παραγωγής, της παράδοσής της.

Αν οι Έλληνες –ένας μικρός λαός με μεγάλη ιστορική παράδοση και πολιτισμό– χάσουν τη μάχη της γλώσσας, της ιστορίας και του πολιτισμού, τότε θα έχουν χάσει τα πάντα. Γι’ αυτό είναι καιρός να οργανωθεί πιο συστηματικά η Αντίστασή απέναντι στον καθολικό πολιτιστικό εξανδραποδισμό μας.

Και η συντριπτική πλειοψηφία του ελληνικού λαού συμφωνεί μαζί μας, καθώς και ένας σημαντικός αριθμός ακαδημαϊκών δασκάλων, εκπαιδευτικών της μέσης και στοιχειώδους εκπαίδευσης, καλλιτεχνών, δημιουργών, συγγραφέων, δημοσιογράφων.

Και διαθέτουμε προτάσεις που θα πρέπει να προσαρμόσουμε στη σύγχρονη πραγματικότητα: Σε μια εποχή όπου η κρίση της παγκοσμιοποίησης και της χρησιμοθηρικής και εργαλειακής λογικής, οδηγεί σε τεράστια σύγχυση ολόκληρο τον πλανήτη, ακόμα και κοινωνίες που μέχρι χθες εθεωρούντο αποικιοκρατούμενες ή υποδεέστερες, αποκτούν τη δυνατότητα να διατυπώσουν τη δική τους αντίληψη για μια νέα, μη εξουσιαστική, οικουμενικότητα.

Έχουμε ανάγκη από ένα ευρύτερο πολιτιστικό και ιδεολογικό κίνημα που θα μεριμνά για τη γλώσσα, την ιστορία, τον πολιτισμό και το περιβάλλον, που αποτελεί συνάμα και την οικουμενική πρόταση μας, παίρνοντας βεβαίως στοιχεία και προτάσεις από άλλους πολιτισμούς, εντάσσοντάς τες όμως με δημιουργικό τρόπο στη δική μας παράδοση.

Σε ένα τέτοιο κίνημα θα πρέπει να ενταχθούν όλοι όσοι αγωνιούν, μεριμνούν και ενδιαφέρονται για την επιβίωσή μας ως διακριτού υποκειμένου και ως πρότασης πολιτισμού που μπορεί να προσφέρει σε μια νέα δημιουργική οικουμενικότητα.

Ένα βήμα, ανάμεσα στα άλλα, είναι και η συγκρότηση της Εταιρείας Μελέτης Ελληνικού Πολιτισμού, που σκοπεύει να αναλάβει ένα συστηματικό έργο σε τομείς όπως η ιστορία, η γλώσσα, ο λαϊκός και λόγιος πολιτισμός, η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, η σχέση με άλλους πολιτισμούς, με στόχο να οργανώνει ημερίδες, συνέδρια και συναντήσεις, να παρεμβαίνει στο Διαδίκτυο και τον Τύπο.

Μετά την έκδοση της ιδρυτικής μας διακήρυξης, –βασικά στοιχεία της οποίας συνοψίσαμε στις σελίδες που προηγήθηκαν– το πρώτο αποφασιστικής σημασίας βήμα της Εταιρείας είναι η έκδοση του περιοδικού της, του «νέου Λόγιου Ερμή».

Ο «νέος Λόγιος Ερμής» παραπέμπει –και εμπνέεται– εμφανώς και εμφαντικά στο σημαντικότερο συλλογικό πνευματικό όργανο του αναγεννώμενου ελληνισμού, τον Λόγιο Ερμή της Βιέννης, που εκδιδόταν από το 1811 έως το 1821 και έπαιξε αποφασιστικό ρόλο στην πνευματική προετοιμασία της ελληνικής παλιγγενεσίας.

Επειδή αποτελεί πλέον κοινή διαπίστωση πως ο παλιός διαφωτισμός εξαντλήθηκε, μετεξελίχθηκε σε εργαλειακό διαφωτισμό, σε μηχανισμό επιστημονικού τεχνοκρατικού σκοταδισμού, κοινωνικού ολοκληρωτισμού και ιδεολογικής χειραγώγησης, το περιοδικό μας δεν μπορεί παρά να στοχεύει σε έναν κυριολεκτικά νέο «διαφωτισμό», μία σύνθεση ορθολογισμού και ρομαντισμού, η οποία θα επιδιώκει παράλληλα την αναγκαία πνευματική αναγέννηση του ελληνισμού. Μια πνευματική αναγέννηση που δεν θα εδράζεται ούτε την «μετακένωση» του,–ούτως ή άλλως εξαντληθέντος πλέον– δυτικού «παραδείγματος» στην καθ’ ημάς πραγματικότητα, ούτε θα προσφεύγει απλώς στην αστείρευτη ελληνική παράδοση, από την αρχαιότητα και το Βυζάντιο έως την τουρκοκρατία και τη γενιά του ‘30, αλλά θα επιχειρεί τον «εκσυγχρονισμό» αυτής της παράδοσης στη σημερινή πραγματικότητα. Διότι απέναντι στο δίλημμα εισαγόμενος εκσυγχρονισμός ή παρελθοντολογική εμμονή στην παράδοση, το ανολοκλήρωτο αίτημα της ελληνικής ιδεολογίας και κοινωνίας, ο αυθεντικός «καημός της ρωμιοσύνης», παραμένει η αυθεντική σύνθεση της παράδοσης μας με τις απαιτήσεις του σύγχρονου κόσμου. Χρειάζεται δηλαδή ένας «εκσυγχρονισμός της δικής μας παράδοσης», μια σύγχρονη θέαση του κόσμου, εκκινώντας από την ιδιαίτερη οπτική γωνία της ελληνικής οικουμένης. Σε αυτή την κατεύθυνση στρατεύεται το νέο περιοδικό που θέλει να είναι ένα μαχητικό επιστημονικό έντυπο στον τομέα της ιστορίας, της γενικότερα των ανθρωπιστικών επιστημών, της τέχνης, της οικολογίας και το οποίο βέβαια δεν θα περιορίζεται μόνο σε θέματα άμεσα ελληνικού ενδιαφέροντος. Ένα περιοδικό που θέλει να συνδυάζει την επιστημονική επάρκεια με την μαχητικότητα και την «ευρυχωρία», δηλαδή τον πλουραλισμό των απόψεων.

Πρέπει να ξαναπιάσουμε το νήμα της διαμόρφωσης μιας σύγχρονης ελληνικής απάντησης στις προκλήσεις του 21ου αιώνα, από εκεί που το άφησαν οι γενιές του ’30, της Εθνικής Αντίστασης και του ’60, ο Γιώργος Σεφέρης και ο Οδυσσέας Ελύτης, ο Κωνσταντίνος Δημαράς και ο Κώστας Παπαϊωάννου, ο Κορνήλιος Καστοριάδης και ο Δημήτρης Πικιώνης, ο Νίκος Εγγονόπουλος και ο Καραβίδας, ο Κόντογλου και ο Συκουτρής, ο Αναγνωστάκης και ο Κύρου, ο Πεντζίκης ο Βακαλόπουλος και ο Χατζιδάκης, για να αναφερθούμε μόνον σε κάποιους από εκείνους που δεν βρίσκονται πλέον μαζί μας. Τίποτε λιγότερο και τίποτε περισσότερο.

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΕΟΥΣ 37, 106 77 Αθήνα
τηλ.: 210 3826319 fax: 210 3839930
email: logiosermis@emep.gr

«КИЕВ» (Κίεβο) του Σέρχιο Μπλάνκο

Το Κίεβο του Σέρχιο Μπλάνκο, αρχίζει ακριβώς έναν αιώνα μετά το τέλος του τσεχοφικού Βυσσινόκηπου: Είμαστε πια στο σήμερα και μια οικογένεια αστών, που κληρονόμησαν μια από τις βίλες που κατασκεύασε ο Λοπάχιν, επιστρέφει σε αυτή μετά από δέκα χρόνια απουσίας.

Σιγά-σιγά, και με σημείο αναφοράς μια μυστηριώδη πισίνα που καλεί τα πρόσωπα του έργου να βουτήξουν μέσα στα ταραγμένα νερά ενός σκοτεινού παρελθόντος, θα αρχίσουν να αντηχούν οι κραυγές μιας σειράς από εγκλήματα, δολοφονίες και εξαφανίσεις, κραυγές που γίνονται όλο και πιο ενοχλητικές για τη μνήμη αυτών των ανθρώπων. Ένας-ένας, θ’ ανακαλύψουν πως ο μόνος τρόπος για να επιβιώσουν είναι να καλύψουν μ’ ένα πέπλο σιωπής το παρελθόν που τους συνδέει, για να μπορέσουν κάποια στιγμή να αρνηθούν ακόμα και την ίδια του την ύπαρξη. Το βάρος του παρελθόντος όμως είναι συντριπτικό. Θα το αντέξουν όλοι;

*****

Το αλληγορικό αυτό έργο, εμπνευσμένο από το Βυσσινόκηπο του Τσέχοφ, προσεγγίζει φιλοσοφικά και υπαρξιακά τη στάση των ανθρώπων, που επέλεξαν την ανοχή, την συνενοχή, ακόμα και τη ενεργή συμμετοχή τους στα όσα διαδραματίστηκαν μέσα στις ακραίες και σκοτεινές κοινωνικοπολιτικές περιόδους του 20ο αιώνα. Οι ήρωες του Μπλάνκο, απόγονοι κάποιων από τους Τσεχοφικούς ήρωες, αναζητούν μια διέξοδο-λύτρωση από το παρελθόν τους, που στον Βυσσινόκηπο είχε αρχίσει να αχνοφαίνεται ως ένα δυσοίωνο μέλλον.

Για το ανέβασμα της παράστασης το αρχικό κείμενο του Ουρουγουανού συγγραφέα διασκευάστηκε και συμπυκνώθηκε, ενώ η δραματουργική επεξεργασία είχε σαν στόχο τον προσδιορισμό πραγματικών χαρακτήρων που θα κινηθούν μέσα σε αλληγορικές συνθήκες με συμβολισμούς τόσο υπαρξιακούς όσο και πολιτικούς.

Επίσης αξιοσημείωτη ιδιαιτερότητα της νέας δουλειάς της Ομάδας Νάμα είναι η διπλή συνεργασία με την Καρυοφυλιά Καραμπέτη και την Φιλαρέτη Κομνηνού στον ίδιο ρόλο. Ο στόχος είναι η δημιουργία μιας παράστασης με δύο διακριτές εκδοχές ερμηνείας, που να φωτίζουν συμπληρωματικά την ουσία του έργου. (Το κοινό μπορεί να πληροφορείται ποια θα υποδυθεί τον ρόλο σε συγκεκριμένη βραδιά επικοινωνώντας με το θέατρο)

Για το συγγραφέα:

Ο Σέρχιο Μπλάνκο γεννήθηκε στο Μοντεβιδέο (Ουρουγουάη) το 1971. Σπούδασε φιλολογία και θέατρο και σκηνοθέτησε στη χώρα του τα έργα Ριχάρδος ΙΙΙ και Μάκβεθ τού Σαίξπηρ και Συρανό ντε Μπερζεράκ τού Εντμόν Ροστάν.

Διδάσκει δραματουργία και σκηνοθεσία και έχει τιμηθεί με πολλά βραβεία, μεταξύ άλλων με το Εθνικό Βραβείο Δραματουργίας της Ουρουγουάης, το Βραβείο της Πόλης του Μοντεβιδέο, το Βραβείο του Εθνικού Ταμείου για το Θέατρο (Ουρουγουάη) και το Βραβείο Florencio για τον καλύτερο δραματουργό. Το 2010, του απονεμήθηκε η τιμητική διάκριση του Βραβείου Casa de las Americas για το έργο του Barbarie.

Ανάμεσα στα έργα του ξεχωρίζουν τα La Vigilia de los Aceros ή la Discordia de los Labdácidas, Die Brücke, Slaughter (Φόρουμ Σύγχρονης Δραματουργίας του ΕΚΔΙΘ, Απρίλιος 2008), 45’, Kiev, Opus Sextum, diptiko (vol. 1 y 2), Kassandra (Φόρουμ Σύγχρονης Δραματουργίας του ΕΚΔΙΘ, Μάιος 2010) και Barbarie.


Σημείωμα της σκηνοθέτιδας από το πρόγραμμα της παράστασης

Ολόκληρη η ιστορία του ανθρώπινου γένους έχει στιγματιστεί από εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, τόσο σε καιρό πολέμου όσο και στις αποκαλούμενες «ειρηνικές περιόδους». Πρέπει να αντιληφθούμε ότι το ανθρώπινο είδος έχει δολοφονήσει πάνω από 100 εκατομμύρια μέλη του μόνο μέσα στον εικοστό αιώνα! Άνθρωποι σε πολλά μέρη και σε αρκετές περιστάσεις έχουν υποστεί θανάτους, απειλές θανάτου, βασανιστήρια και απειλές βασανιστηρίων. Αν και σε κάποιους έχουν επιβληθεί ποινές για τέτοιου είδους θηριωδίες, πολλοί άλλοι έχουν αποφύγει τις επιπτώσεις. Δυστυχώς η εξουσία, ανεξάρτητα από την πίστη σε υψηλά ιδανικά, ανεξάρτητα από το αν εφαρμόζεται από όσους ανήκουν στη δεξιά ή την αριστερά, έχει διαφθείρει πολύ συχνά αυτούς που την ασκούν και την απολαμβάνουν, ιδιαίτερα όταν εκδηλώνεται μέσα σε απόλυτα και δογματικά πλαίσια.

Ξυπνώντας μνήμες από το «Βυσσινόκηπο» του Τσέχοφ, ο Sergio Blanco με το «Κίεβο» εισχωρεί πίσω από την ευπρέπεια της οικογένειας της ανώτερης αστικής τάξης, προκειμένου να έρθει σε αντιπαράθεση με τον εφιάλτη που εξαπέλυσε η διαβρωτική διαφθορά, που η αχαλίνωτη δύναμη επέβαλε στα ανθρώπινα όντα – σε επίπεδο πολιτικό, οικογενειακό ή ατομικό. Παρόλο που θέλουμε διακαώς να πιστέψουμε ότι στο τέλος η δικαιοσύνη θα θριαμβεύσει και η τιμωρία θα επιβληθεί, δυστυχώς, όπως έχουμε δει σε τόσες πολλές περιπτώσεις, αυτό δε συμβαίνει. Γι’ αυτό το λόγο ο συγγραφέας δεν καταπιάνεται απλώς με ζητήματα εγκλήματος και τιμωρίας, αλλά υπεισέρχεται σε μια αγωνιώδη προσπάθεια να κατανοήσει επίσης το πώς και το γιατί τα ανθρώπινα όντα είναι ικανά να προκαλέσουν τόσο κακό στους ομοίους τους. Μπορεί κάποιοι να υποθέσουν μελετώντας τη συμπεριφορά της οικογένειας Badenweiler στο «Κίεβο» ότι κι εκείνοι, όπως πολλοί από εμάς, έπεσαν θύματα του «εγωικού» νου τους,·της εμμονής τους ότι όλα περιστρέφονται γύρω τους χωρίς τίποτα άλλο στην ουσία να έχει σημασία. Αν λοιπόν ο «εγωικός» νους καθορίζει τη συμπεριφορά ενός ατόμου, το άτομο αυτό αποτελεί εν τέλει μέρος αυτού που μπορούμε να ονομάσουμε συλλογική παραφροσύνη, ενώ ο φόβος, η απόγνωση, η απληστία και η βία γίνονται σαρωτικά. Παρόλ’ αυτά ο Σέρχιο Μπλάνκο στο «Κίεβο» καταλήγει παραδόξως στο συμπέρασμα ότι μερικές φορές μια αρνητική πράξη του «φτάνει πια» από ένα άτομο μπορεί να θεωρηθεί ως θετική πράξη λύτρωσης. Και το Κίεβο, μια πόλη ιερή μέσα στους αιώνες, αν και ταλανισμένη από πολέμους, θηριωδίες και πυρηνική καταστροφή, παραμένει ακόμα εκεί για όσους αναζητούν «σωτηρία».

Ελένη Σκότη

Οι συντελεστές
Μετάφραση: Μαρία Χατζηεμμανουήλ-Δημήτρης Ψαρράς
Διασκευή/Δραματουργική επεξεργασία: Γιώργος Χατζηνικολάου, Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Δάφνη Λαρούνη,
Ελένη Σκότη
Σκηνοθεσία: Ελένη Σκότη σε συνεργασία με τη Δάφνη Λαρούνη
Σκηνικά & Κοστούμια: Γιώργος Χατζηνικολάου
Φωτισμοί: Σάκης Μπιρμπίλης
Video:	Μιχάλης Κλουκίνας
Μουσική, Sound design:	Μάριος Στρόφαλης
Βοηθός Sound designing:	Πάνος Κουκουρουβλής
Φωτογραφίες: Δημήτρης Στουπάκης
Διεύθυνση παραγωγής: Γιώργος Χατζηνικολάου

Διανομή

Έϊρεν (διπλή διανομή): Καρυοφυλλιά Καραμπέτη & Φιλαρέτη Κομνηνού
Τάβιο: Δημήτρης Λάλος
Έσβαλντ: Στάθης Σταμουλακάτος
Δάφνη: Ηλιάνα Μαυρομάτη
Άλντεν: Γιάννης Λεάκος
Πρώτη παράσταση: Σαββάτο 6 Οκτωβρίου 2012
Τελευταία παράσταση: Κυριακή 28 Απριλίου 2013
Παραστάσεις: Τετάρτη έως Σάββατο 21:15 & Κυριακή 19.15. Σάββατο απογευματινή 18:15

Διάρκεια παράστασης: 110 λεπτά

Τιμές εισιτηρίων: κάθε Παρασκευή, Σάββατο & Κυριακή
18,00€ κανονικό,10,00€ φοιτητικό
Τιμές στις λαϊκές παραστάσεις: κάθε Πέμπτη & Σάββατο απόγευμα
16,00€ κανονικό, 10,00€ φοιτητικό
Θέατρο Επί Κολωνώ, Χώρος: Κεντρική Σκηνή
Ναυπλίου 12 & Λένορμαν 94, Κολωνός - Αθήνα. Τηλ: 2105138067
Στάση μετρό: Μεταξουργείο. Χάρτης

Ναυπλίου 12 & Λένορμαν 94, Κολωνός – Αθήνα

Αρχαίο θέατρο Μαρώνειας


Γεωργίου Βιζυηνού

ΤΟ ΜΟΝΟΝ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΤΑΞΕΙΔΙΟΝ

σε διασκευή και σκηνοθεσία Δήμου Αβδελιώδη

 

Το Αριστούργημα του Γεωργίου Βιζυηνού «Το μόνον της ζωής του ταξείδιον παρουσιάζεται για μία και μοναδική παράσταση στο Αρχαίο θέατρο Μαρώνειας, στις 24 Αυγούστου και ώρα 21:00, στο πλαίσιο του 2ου Φεστιβάλ Μαρώνειας-Σαπών.

Πρόκειται για το αυτοβιογραφικό «Ταξείδιον» που έκανε ο ίδιος ο συγγραφέας, ορφανός από πατέρα, το 1859 στην ηλικία των δέκα χρόνων, πηγαίνοντας στην Κωνσταντινούπολη παραγιός σ’ ένα σκληρό και τυραννικό ράφτη. Ο εγκλεισμός του στο ραφτάδικο, οι φόβοι και οι προσδοκίες του, η φαντασία του μικρού παιδιού, όταν μαθαίνει την ύστατη επιθυμία του παππού του, να ταξιδέψει μέσα στη νύχτα, πάνω σ’ ένα άλογο, για να του κλείσει τα μάτια, ενορχηστρώνονται με ποίηση, ρεαλισμό και στοχασμό, σε ένα από τα σημαντικότερα διηγήματα που γράφτηκαν ποτέ στην παγκόσμια ιστορία της λογοτεχνίας.

Ερμηνεύουν εναλλάξ οι ηθοποιοί, Γιώργος Νικόπουλος, Δανάη Ρούσσου
Συμμετέχουν ζωντανά οι μουσικοί
Ολγα Σμιρνόβα, Βιολοντσέλο, Αλέξανδρος Αβδελιώδης, πιάνο
Σκηνοθεσία - Διασκευή: Δήμος Αβδελιώδης
Μουσική: Βαγγέλης Γιαννάκης
Διδασκαλία λόγου & κίνησης – Σκηνική όψη: Δήμος Αβδελιώδης

Έγραψαν για την παράσταση:

«Ο Αβδελιώδης, αντιμετώπισε το έργο σαν «λειτουργία», χωρίζοντάς το σε επεισόδια και στάσιμα. Διδαγμένοι στις απαιτήσεις του λόγου με ιερότητα, οι δύο ηθοποιοί εκτελούν την πρόζα σαν εκκλησιαστική μουσική παρτιτούρα, απογειώνοντας την πεμπτουσία του περιεχομένου μέσα από μια ατμόσφαιρα μυσταγωγίας. Η απόδοση των εσωτερικών ρυθμών της ποιητικής πρόζας του Βιζυηνού οδηγεί σε πρωτόγνωρες ψυχικές σφαίρες και το θεατή. προσφέροντάς μας γενναιόδωρα ένα φάρμακο ψυχής και καθαρής αισθητικής.»

Ελευθεροτυπία, Ιωάννα Κλεφτόγιαννη.

«Παρακολούθησα την παράσταση και εκστασιάστηκα. Μια ψυχαγωγική βραδιά όπου το χιούμορ αντισταθμίζει το έρεβος της ανθρώπινης ύπαρξης στα μισοσκότεινα.»

Critique.gr, Κωνσταντίνος Μπούρας

«Πάει και τελείωσε: Ο Δήμος Αβδελιώδης είναι Δάσκαλος. Ο τρόπος που δίδαξε στον νεαρό Γιώργο Νικόπουλο – έναν εξαιρετικό προφανώς δέκτη χωρίς, όμως καμία πείρα – το διήγημα του Γεωργίου Βιζυηνού «Το μόνον της ζωής του ταξείδιον», σε διασκευή και σκηνοθεσία του, είναι καθηλωτικός: δεν είναι που το παιδί πάλλεται από συγκίνηση, δεν είναι που «αναδεύει» σαγηνευτικά στο σανίδι, είναι, κυρίως, η καθαρότητα με την οποία καταφέρνει να αποδώσει, να μεταγγίσει στον θεατή τον λόγο του Βιζυηνού – μία γλώσσα σίγουρα εντελώς άγνωστή του πριν δουλέψει το κείμενο. Δείτε τον! Και ακούστε τον!»

Τα Νέα, Γιώργος Δ.Κ Σαρηγιάννης

προπώληση εισιτηρίων των 10 και 15 ευρώ:

Κομοτηνή
Δημοκρίτειο βιβλιοπωλείο
οδός δημοκρίτου 7Α
τηλ 25310 84040
Αλεξανδρούπολη
βιβλιοπωλείο "ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΔΑΚΗΣ"
τηλ 25510 22808
Ξάνθη
ΠΥΡΓΙΕΛΗ
τηλ 25410 72363

Διοργάνωση: Δήμος Μαρώνειας- Σαπών

« Καταλόγια », τέσσερις ελληνικές παραλογές

«Καταλόγια»

Θεατρική αναπαράσταση τεσσάρων ελληνικών παραλογών.

Του νεκρού αδερφού:

Ο αδερφός που σηκώνεται από τον τάφο για να φέρει την αδερφή του

από τα ξένα πίσω στην μάνα τους.

Της κακιάς πεθεράς:

Η πεθερά που από ζήλεια και φθόνο σκοτώνει την νύφη της.

Του γιοφυριού της Άρτας:

Η θυσία της όμορφης γυναίκας του πρωτομάστορα για να σταθεί το γεφύρι.

Της μάνας φόνισσας:

Η ιστορία της μάνας που σκοτώνει το παιδί της επειδή την έπιασε με τον εραστή.

Τέσσερα κλασσικά δημοτικά τραγούδια που αναπαριστώνται με βάση τους κώδικες της αρχαιοελληνικής τραγωδίας. Τα συγκεκριμένα κείμενα εκτός από τέλειες συμπυκνωμένες τραγωδίες αποτελούν επίσης και τον μόνο συνδετικό κρίκο της νεοελληνικής λογοτεχνίας με την κλασσική εποχή. Το βασικό στοιχείο που χαρακτηρίζει τη συγκεκριμένη παραγωγή είναι η χρήση μασκών, κουκλοθεάτρου και  θεάτρου σκιών, για την αναπαράσταση των βασικών ιστοριών.

Οι βασικές ιστορίες έχουν πλαισιωθεί από κωμικά μέρη σε ιντερμεδιακή μορφή,  ενώ την ώρα της παράστασης ο θεατής θα έχει τη δυνατότητα να ακούσει μοιρολόγια, πολυφωνικά τραγούδια και  ρυθμικούς αυτοσχεδιασμούς, συνυφασμένα με τις πλοκές των ιστοριών.


Σκηνοθεσία: Θοδωρής Οικονομίδης
Βοηθός σκηνοθέτη: Μελίσσα Κωτσάκη

Ηθοποιοί:
Δήμητρα Μητροπούλου
Θοδωρής Οικονομίδης
Μελίσσα Κωτσάκη
Aγγελική Βλασοπούλου
Φεβρωνία Ρεϊζίδου
Iωάννα Μιχαλά.

Κατασκευή κούκλας: Ομάδα Κουκλοθεάτρου «Καραμπόλα» (Φεβρωνία Ρεϊζίδου και Χριστίνα Στουραϊτη)

Μουσική: Θοδωρής Οικονομίδης
Όργανα: Μαντολίνο - Θ. Οικονομίδης, Κιθάρα - Μελίσσα Κωτσάκη

Παραγωγή: Θέατρο Κύκλος

Αρχαίο Θέατρο Θάσου
Ώρα έναρξης παραστάσης 21:30

Προπώληση εισιτηρίων Φεστιβάλ Φιλίππων-Θάσου

ΚΑΒΑΛΑ
Κέντρο πληροφόρησης επισκεπτών Δήμου Καβάλας (πρώην ΕΟΤ) Κεντρική Πλατεία (τηλ.: 2510-620566)
ΦΙΛΙΠΠΟΙ
Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων, την ημέρα της παράστασης
ΘΑΣΟΣ
Λιμένας, Δημοτικό κτίριο «Καλογερικό», Παλιό Λιμάνι Θάσου, Δευτέρα έως Παρασκευή 9:00-15:00
Billias Travel Service: Παύλου Μελά 37, Δευτέρα έως Σάββατο 9:00-14:00
Εφημερίδα «Θασιακή»: Δευτέρα έως Σάββατο 9:00-14:00
Cafι – bar «Mood»: 18ης Οκτωβρίου - Κ. Δημητριάδη, Καθημερινά 8:00 -18:00
Λιμενάρια: Βιβλιοπωλείο «Δαίμων»: Διασταύρωση Λιμεναρίων Δευτέρα έως Σάββατο: 9:00-14:00, 17:00-22:00
Σκάλα Ποταμιάς: Open Sea Cafι – bar, Καθημερινά: 10:00-22:00, τηλ.: 25930 58371/ 9:00-14:00
ΔΡΑΜΑ
Βιβλιοπωλείο ΣΟΝΕΤΟ, Βενιζέλου 64 (τηλ.: 25210-33474)
ΞΑΝΘΗ
Βιβλιοπωλείο Μιχάλη Σπανίδη, Θερμοπυλών & Πλάτωνος 11

Ιστοσελίδα του Φεστιβάλ Φιλίππων-Θάσου

« Ηρακλής Μαινόμενος » by New York Aquila Theatre

Video τρέηλερ

Η θεατρική ομάδα Aquila Theatre από τη Νέα Υόρκη, για πρώτη φορά στην
Αθήνα, παρουσιάζει τη νέα της παραγωγή Ηρακλής (Μαινόμενος) του Ευριπίδη
Μετάφραση & Διασκευή: Peter Meineck
Σκηνοθεσία: Desiree Sanchez
Διάρκεια: 75΄ (χωρίς διάλειμμα)
στα αγγλικά με ελληνικούς υπέρτιτλους
στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης
την Κυριακή 22, Δευτέρα 23 και Τρίτη 24 Ιουλίου 2012, στις 21:00
Workshop
Δευτέρα 23 Ιουλίου 2012,  ώρα 17:00 - 18:30
«Η Αλήθεια της Μάσκας» με τον Peter Meineck

Το Ίδρυμα Μ. Κακογιάννης παρουσιάζει για πρώτη φορά στην Αθήνα τη θεατρική ομάδα Aquila Theatre από τη Νέα Υόρκη, στη νέα της, ερευνητικής φύσης, παραγωγή « Ηρακλής ». Η παράσταση είναι βασισμένη στο συγκλονιστικό έργο Ηρακλής Μαινόμενος του Ευριπίδη, η οποία παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Αμφιθέατρο Bovard του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας, στο Los Angeles τον Μάρτιο του 2012.

Το έργο θα φιλοξενηθεί στο Θέατρο του ΙΜΚ για τρεις μόνο παραστάσεις: Κυριακή 22, Δευτέρα 23 και Τρίτη 24 Ιουλίου 2012, στις 21:00. Οι παραστάσεις πλαισιώνεται με workshops καθώς και με ανοικτές συζητήσεις του θιάσου με το κοινό στο τέλος των παραστάσεων.

Το έργο:

Το έργο ξεκινά στον οίκο του Ηρακλή στην Αρχαία Θήβα. Ο Ηρακλής απουσιάζει για περισσότερο από ένα χρόνο, υπηρετώντας τον ηγεμόνα του Άργους, Ευρυσθέα. Η τελευταία του αποστολή αφορούσε στην κατάβασή του στον κάτω κόσμο ώστε να φέρει τον τρικέφαλο σκύλο φύλακα του Άδη, Κέρβερο. Κανείς δεν είχε νέα του Ηρακλή από τότε, και η θηβαϊκής καταγωγής σύζυγός του Μεγάρα θεωρεί ότι είναι νεκρός. Ενώ ο Ηρακλής βρίσκεται ακόμη μακριά, η Θήβα μαστίζεται από εμφύλιο πόλεμο, και ο Λύκος καταλαμβάνει την εξουσία στη Θήβα, όπου βασιλεύει παράνομα και καταδικάζει την οικογένεια του Ηρακλή σε θάνατο.. Ο Ηρακλής, γιος του Δία, έχει επίσης και ένα θνητό πατέρα, τον Αμφιτρύωνα, ο οποίος απελπισμένα προσπαθεί να εξαγοράσει χρόνο ελπίζοντας ότι ο γιος του θα επιστρέψει. Ο Ηρακλής επιστρέφει και θριαμβεύει σκοτώνοντας τον Λύκο. Όμως, με παρέμβαση της θεάς Ήρας, καταλαμβάνει τον Ηρακλή μανία και μέσα στην τρέλα του σκοτώνει και τη δική του γυναίκα Μεγάρα όπως και τα παιδιά του, για να συνειδητοποιήσει αργότερα την αλήθεια και να καταρρεύσει.

Ο Ηρακλής Μαινόμενος παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα, τo 416 π.Χ. στη διάρκεια του ολέθριου Πελοποννησιακού Πολέμου εναντίον της Σπάρτης και των συμμάχων της. Ο Ευριπίδης βασίζεται στον γνωστό μύθο του Ηρακλή και δημιουργεί μια συγκλονιστική τραγωδία για την επιστροφή ενός πολεμιστή, ο οποίος, αντί να διασώσει τη δική του οικογένεια, της εναντιώνεται σε μια έκρηξη τρέλας. Ο Ευριπίδης έγραψε αυτό το έργο για μια κοινωνία τραυματισμένη εξαιτίας της μακράς, ανηλεούς σύγκρουσης αναδεικνύοντας τις επιπτώσεις του πολέμου στην οικογένεια, που μένει πίσω, στην πατρίδα. Ο Ηρακλής Μαινόμενος θέτει δύσκολα ερωτήματα για το πώς ένας άνδρας βουτηγμένος στο αίμα της μάχης θα μπορούσε ποτέ να επανενταχθεί σε μια κοινωνία εν καιρώ ειρήνης. Μολονότι ακραία ως προς το περιεχόμενό της, η τραγωδία Ηρακλής Μαινόμενος προβάλει με τον πιο σαφή τρόπο την ένταση του πολέμου και τις συνέπειες του, που οδηγούν στη βία. Ο Ηρακλής Μαινόμενος είναι μια ιστορία που απευθύνεται απερίφραστα και άμεσα στους ανθρώπους του σήμερα.

Η Παράσταση

Ο Ηρακλής του Aquila Theatre είναι μία παράσταση που συνδυάζει την « αλήθεια » του Ευριπίδη και των αρχαίων Ελλήνων με το σήμερα εφαρμόζοντας σύγχρονες πρακτικές και νέα μέσα στην παράσταση του αρχαίου κειμένου. Ο Peter Meineck, διακεκριμένος μεταφραστής κλασικών έργων, Ιδρυτής και Καλλιτεχνικός Διευθυντής του Aquila Theatre, στη νέα μεστή μετάφραση του έργου ορίζει έναν ξεκάθαρο στόχο σε συνεργασία με την σκηνοθέτιδα Desiree Sanchez. Αντιπαραβάλλει την τρέλα του πολέμου με την τρέλα του ίδιου του Ηρακλή, χρησιμοποιώντας το έργο που γράφτηκε το 416 π.Χ. για να επισημάνει τόσο τον παραλογισμό και την ωμότητα του πολέμου, διαχρονικά, όσο και τη σκληρή πραγματικότητα των χιλιάδων βετεράνων πολέμου, που επιστρέφοντας στη χώρα τους βιώνουν έντονες καταστάσεις μετά-τραυματικού στρες. Το Aquila Theatre καινοτομεί αντικαθιστώντας τον γνώριμό χορό των γερόντων -βετεράνων της εποχής – στην τραγωδία, με την προβολή αληθινών μαρτυριών on camera από Αμερικανούς βετεράνους, άνδρες και γυναίκες, οι οποίοι υπηρέτησαν στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, στο Βιετνάμ, στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν, προϊόν μακρόχρονης έρευνας και καταγραφής.

Σημειώνεται από τους συντελεστές του Aquila: « Στον Ηρακλή ο χορός αποτελείται από Θηβαίους βετεράνους: άνδρες που είχαν υπηρετήσει την πατρίδα τους οι οποίοι τώρα είναι ιδιαίτερα αδύναμοι, τόσο πολιτικά όσο και σωματικά, ώστε να αντισταθούν στο νέο τύραννο, τον Λύκο, και να προστατεύσουν την οικογένεια του Ηρακλή, που είναι καταδικασμένη σε θάνατο. Ο χορός της παράστασης του Aquila αποτελείται από αμερικανούς βετεράνους, άνδρες και γυναίκες, οι οποίοι υπηρέτησαν στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, στο Βιετνάμ, στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν. Θέσαμε μια σειρά από ερωτήματα βασισμένα στο περιεχόμενο των χορικών του Ηρακλή και ταξιδέψαμε σε όλη τη χώρα κάνοντας συνεντεύξεις με αυτούς τους ανθρώπους, κινηματογραφήσαμε τις απαντήσεις τους, τις οποίες προβάλλουμε ως οργανικό μέρος της παράστασης.

Είναι μια τολμηρή ιδέα για τον ελληνικό χορό, αλλά σίγουρα ελπίζουμε ότι ενέχει αλήθεια, συναίσθημα και βάθος, ενώ ταυτόχρονα θέτει αυτό το αρχαίο έργο απέναντι σε σύγχρονες ανησυχίες αναδεικνύοντας την αιώνια δυναμική της ελληνικής τραγωδίας.

Ο Ευριπίδης γνώριζε ότι οι πόλεμοι δεν μπορούν να διεξάγονται χωρίς να προκαλούν καταστροφικές συνέπειες στην πατρίδα. Ο δικός μας στόχος στην παραγωγή του «Ηρακλή» έγκειται στην αξιοποίηση του έργου του Ευριπίδη ώστε να κάνουμε τους ανθρώπους να σκεφτούν το κόστος και τις ολέθριες επιπτώσεις του πολέμου αλλά και το καθήκον της φροντίδας που οφείλουμε στους ανθρώπους, που στρατολογούνται για να πολεμήσουν, μετά την επιστροφή τους.. »

Η παράσταση, εκτός από τις προβολές, που είναι οργανικά δεμένες με το έργο, χρησιμοποιεί λιτά σκηνικά και κοστούμια, ενώ οι ηθοποιοί, στην πλειοψηφία τους και σε πλήρη αντίθεση με τους αληθινούς ανθρώπους – βετεράνους των προβολών, χρησιμοποιούν μάσκες για να ερμηνεύσουν τα κεντρικά πρόσωπα του δράματος, υποστηρίζοντας ότι η ερμηνεία ενός ηθοποιού με μάσκα είναι στην πραγματικότητα περισσότερο επιβλητική από μία ρεαλιστική ερμηνεία. Οι μάσκες έχουν φιλοτεχνηθεί από τον David Knezz και είναι βασισμένες στις έρευνες του Peter Meineck.

Την παρουσίαση του έργου στην Αθήνα πλαισιώνουν τόσο ανοικτές συζητήσεις του θιάσου με το κοινό μετά από  κάθε παράσταση, όσο και από ένα workshop:

Workshop: «Η Αλήθεια της Μάσκας» με τον Peter Meineck

Ο Peter Meineck, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Ν. Υόρκης (NYU) και ιδρυτής του Aquila Theatre θα πραγματοποιήσει Εργαστήριο με τίτλο «Η Αλήθεια της Μάσκας». Σε αυτό θα εξερευνήσει, μαζί με τους συμμετέχοντες, το ρόλο της τραγικής μάσκας σε μία παράσταση σε συνδυασμό με τις τεχνικές σωματικού θεάτρου του Aquila αλλά και την έρευνά του στις γνωστικές σπουδές, τη νευροεπιστήμη και τη φιλοσοφία. Ο Meineck θεωρεί ότι η σωστή χρήση της μάσκας μπορεί να οδηγήσει σε εντονότερη εκφραστικότητα από ότι το ανθρώπινο πρόσωπο και να προκαλέσει στο θεατή βαθύτερες συναισθηματικές αντιδράσεις. Το εργαστήριο είναι ανοικτό σε όλους: καλλιτέχνες, εκπαιδευτικούς, επιστήμονες, φοιτητές κ.λπ. εκτός από παιδιά. Το εργαστήρι θα είναι στα αγγλικά με μετάφραση στα ελληνικά και λόγω και της πρακτικής εξάσκησης, που συμπεριλαμβάνει, καλούνται οι συμμετέχοντες να είναι άνετα ντυμένοι.

Δευτέρα 23 Ιουλίου 2012,  17:00 - 18:30
Τιμή Συμμετοχής: 10€
Το εργαστήριο είναι ανοικτό σε όλους: καλλιτέχνες, εκπαιδευτικούς, επιστήμονες, φοιτητές κ.λπ.
εκτός από παιδιά
Περισσότερες πληροφορίες: 210 34 18 550

*******

Η θεατρική ομάδα Aquila Theatre ιδρύθηκε στο Λονδίνο το 1990. Από το 1999 εδρεύει στη Νέα Υόρκη, ως επαγγελματικός θίασος, με έδρα το Center for Ancient Studies, στο New York University.

Ο θίασος φιλοξενεί διεθνώς αναγνωρισμένους καλλιτέχνες, στην Αμερική, ώστε να παρουσιάσουν πρωτοποριακές παραγωγές κλασικού δράματος σε όλη τη χώρα πιστεύοντας πώς το θέατρο δημιουργεί κοινούς τόπους συναισθημάτων, σκέψης και διαλόγου. Τις παραστάσεις και τα εργαστήρια – σεμινάρια του Aquila έχουν παρακολουθήσει χιλιάδες θεατές στις Ηνωμένες Πολιτείες, σε κάθε είδους χώρους, από το Λευκό Οίκο, το Carnegie Hall και το Lincoln Center έως θέατρα, δημόσιες βιβλιοθήκες και κοινοτικά κέντρα αστικών περιοχών και της επαρχίας. Σε κάθε χώρο ο στόχος του Aquila Theatre είναι να γνωρίσει στους ανθρώπους την πλούσια εμπειρία της παρουσίασης του δράματος και να προκαλέσει διάλογο, συχνά σε ιδιαιτέρως δύσκολα ζητήματα, τα οποία ίσως διαφορετικά να μην ετίθεντο.

Ένα από τα πλέον κρίσιμα ζητήματα που οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζουν σήμερα, είναι εκείνο του μεταπολεμικού τραύματος ή αλλιώς του Μετά-Τραυματικού Στρες. Οι Αμερικανοί εδώ και δέκα χρόνια μάχονται σε δύο συνεχείς πολέμους, ενώ περισσότεροι από 1.6 εκατομμύρια άνδρες και γυναίκες έχουν υπηρετήσει στο Ιράκ ή το Αφγανιστάν. Με την επιστροφή τους στο σπίτι, πολλοί εξ αυτών έχουν φέρει τον πόλεμο πίσω μαζί τους, ενώ έχει παρατηρηθεί μια αξιοσημείωτη αύξηση στις αυτοκτονίες, την κατάθλιψη και το Μετα-Τραυματικό Στρες.

« Ως Αμερικανοί, λέει το Aquila Theatre, είμαστε όλοι συνυπεύθυνοι για τους πολέμους που διεξάγουμε αλλά και υπεύθυνοι για τους ανθρώπους που μάχονται σε αυτούς. Είναι συλλογική μας υποχρέωση να καλωσορίζουμε τους πολεμιστές στην πατρίδα έχοντας κατά νου ότι δεν είναι οι ίδιοι άνθρωποι που έφυγαν για να πολεμήσουν- έχουν αλλάξει και έχουν βιώσει πράγματα που οι περισσότεροι από εμάς δεν θα αντικρίσουμε ποτέ.

Ο «Ηρακλής» είναι ενδεχομένως ένα ακραίο μυθικό παράδειγμα αλλά όλοι πρέπει να ζούμε με τις συνέπειες του ότι νέοι άνδρες και γυναίκες στέλνονται μακριά για να πολεμήσουν ανεξάρτητα με το αν συμφωνούμε με τις αιτίες πολέμου ή τους πολιτικούς που τους έστειλαν εκεί. »

Μέσω του ανοικτού διαλόγου, το Aquila Theatre, έχει γνωρίσει πολλούς ανθρώπους που έχουν να διηγηθούν απίστευτες ιστορίες. Έρχονται να ακούσουν τους ηθοποιούς του θιάσου να διαβάζουν επιλεγμένες σκηνές από την αρχαία τραγωδία και συχνά συγκινούνται σε τέτοιο βαθμό που καταλήγουν να αφηγούνται τη δική τους ιστορία. Μερικές φορές είναι φανερό ότι είναι η πρώτη φορά που μιλάνε ανοικτά. Βετεράνοι, σύζυγοι και μέλη οικογενειών μιλούν για τη φρίκη του πολέμου ή για τις αντιξοότητες που αντιμετώπισαν με την επιστροφή τους και εκφράζουν την οργή τους για τους πολιτικούς και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Είναι μια μοναδική εμπειρία το να είναι κανείς μάρτυρας μιας τόσο ειλικρινούς και αληθινής ανταλλαγής εμπειριών.

Από το 2010 το Aquila Theatre ηγείται ενός νέου προγράμματος που ονομάζεται Ancient Greeks/Modern Lives, το οποίο χρησιμοποιεί ελληνικά κλασικά κείμενα ώστε να προκαλεί δημόσιο διάλογο γύρω από αυτό το δύσκολο θέμα. Το 2011 ζητήθηκε από το θίασο να παρουσιάσει το πρόγραμμα στο Λευκό Οίκο (ήταν ή δεύτερη φορά για το Aquila) ώστε να συμβάλει στη μεγιστοποίηση της προσοχής σε θέματα όπως αυτό. Έως σήμερα, το πρόγραμμα Ancient Greeks/Modern Lives έχει παρουσιαστεί σε 87 κοινότητες σε όλη την Αμερική.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Μετάφραση - Διασκευή: Peter Meineck
Σκηνοθεσία: Desiree Sanchez
Κινηματογραφήσεις - Φωτογραφίες: Miguel Drake-McLaughlin
Σχεδιασμός Παραγωγής: Peter Meineck & Desiree Sanchez
Φωτισμοί: Peter Meineck
Υπεύθυνη Θιάσου: Lindsay Beecher
ΔΙΑΝΟΜΗ
Brent Werzner – Ηρακλής
Brain Delate – Θησέας/ σύνολο
Elizabeth Wakehouse - Μεγάρα/ Ίρις/ σύνολο
Richard Willis - Αμφιτρύων/ Αγγελιαφόρος/ σύνολο
Ζωή Τατόπουλος- Μαινάδα
κ.α.
ΣΤΕΛΕΧΗ ΘΙΑΣΟΥ AQUILA
Ιδρυτής & Καλλιτεχνικός Διευθυντής: Peter Meineck
Υπεύθυνη Θιάσου: Lindsay Beecher
Συνεργάτις Καλλιτεχνικής Επιμέλειας & Παραγωγής: Kimberly Donato
Λογιστικά θέματα: Lutz & Carr, Martin Berkowitz
Νομικά θέματα: Jacob Medinger & Finnegan, LLP, Don Farber Allen B. Breslow, Esq.

Η λήψη φωτογραφιών ή η χρήση οιασδήποτε μορφής συσκευής ηχογράφησης ή/ και μαγνητοσκόπησης απαγορεύεται αυστηρά.

Η παραγωγή του Aquila Theatre αποτελεί μέρος του Ancient Greeks/Modern Lives, ενός εθνικού προγράμματος του National Endowment for the Humanities.

Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, Αίθουσα: Θέατρο
Εισιτήρια προπωλούνται στα ταμεία του Ιδρύματος (Πειραιώς 206, Ταύρος)
Δευ-Παρ 11:00 - 14:00 και τα απογεύματα μία ώρα πριν την παράσταση
Αγορά με πιστωτική κάρτα: 210 3418579, Δευ-Παρ 11:00 - 14:00 και ONLINE αγορά εισιτηρίου

Τιμή εισιτηρίων: 20€, Κανονικό
12€ Μαθητικό /Φοιτητικό / Κάτοχοι Κάρτας Ανεργίας (ΟΑΕΔ) & Πολυτέκνων (ΑΣΠΕ) & Ευρωπαϊκής Κάρτας Νέων/
Κάτοχοι Κάρτας  Πολιτισμού/ Κάτοχοι Κάρτας Club IFA (Γαλλικού Ινστιτούτου) / Κάτοχοι Κάρτας ΙΤΙ/ ΑμΕΑ/
Άνω των 65

Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης
Πειραιώς 206, Ταύρος, Αθήνα 177 78, τηλ. 210 3418 550, φαξ. 210 3418 570
Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: info@mcf.gr Ιστοσελίδα: www.mcf.gr

ΠΡΟΣΒΑΣΗ

Μέσα Μαζικής Μεταφοράς

Λεωφορείο, γραμμές:
049 (Πειραιάς – Ομόνοια), στάση Ταύρος
914 (Ομόνοια – Λαχαναγορά – Παλ. Κοκκινιά), στάση Ταύρος
από το Γουδί με την γραμμή:
815 (Γουδί, Βασ. Σοφίας, Παν/μίου, Ομόνοια, στάση Ταύρος), στάση Ταύρος
Ηλεκτρικός Σιδηρόδρομος, γραμμή:
Κηφισιά – Πειραιάς, στον Σταθμό Ταύρου (12’ περίπου με τα πόδια)

ΑμεΑ

Οι είσοδοι – έξοδοι, οι αίθουσες αλλά και η περιήγηση σε όλους τους χώρους του «Πολύτροπον» είναι προσβάσιμες σε ΑμεΑ. Από την κεντρική είσοδο, για τη μετάβαση στο χαμηλότερο επίπεδο των κινηματογράφων, λειτουργεί ειδικό αναβατόριο, ενώ για την είσοδο από το χώρο στάθμευσης λειτουργεί ανελκυστήρας στο δεύτερο επίπεδο.

Στάθμευση:

Από την 1η Φεβρουαρίου 2011 ξεκίνησε και επίσημα η συνεργασία του Ιδρύματος Μιχάλης Κακογιάννης με το εμπορικό κέντρο athensheart (Πειραιώς 180, κόμβος Χαμοστέρνας) βάσει της οποίας οι θεατές των παραστάσεων του ΙΜΚ δικαιούνται δωρεάν στάθμευση στο parking του εμπορικού κέντρου, εφ΄όσον υπάρχει διαθεσιμότητα θέσεων, την ημέρα της παράστασης με την επίδειξη του εισιτηρίου της παράστασης.

ΠΡΟΣΟΧΗ – ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ: Οι θεατές των παραστάσεων του ΙΜΚ δικαιούνται δωρεάν στάθμευση στο Parking του εμπορικού κέντρου Athens Heart κανονικά από Δευ. έως Σάβ. εκτός Κυριακών

Οι «Ιχνευτές», μετά τον Εύξεινο Πόντο, ταξιδεύουν στην Ήπειρο

"Ιχνευτές", φωτογραφία από την παράσταση στην Έφεσο © Yusuf Saygı

video τρέηλερ της παράστασης « Ιχνευτές »

Οι « Ιχνευτές » σατυρικό δράμα του Σοφοκλή, σε σκηνοθεσία Δήμου Αβδελιώδη, είναι το πρώτο ελληνικό έργο που παρουσιάστηκε στο Διεθνές Φεστιβάλ Θεάτρου στην Τραπεζούντα (4 Μαϊου 2012), με το οποίο η anagnosis ως παγοθραυστικό της επιβεβλημένης ελληνικής σιωπής, διείσδυσε σε έναν τόπο όπου παρά την Ιστορία, κυριαρχεί ο ελληνικός πολιτισμός.

Μετά τη μοναδική εμπειρία στην Τραπεζούντα και τη συνάντηση με τον ατόφιο ποντιακό ελληνισμό, οι « Ιχνευτές » παρουσιάζονται στα Ιωάννινα στις 14 Ιουλίου, ώρα 21:15, στο υπαίθριο Θέατρο της Εταιρείας Ηπειρωτικών Μελετών.

Γενική είσοδος: 15 ευρώ
Ισχύουν εισιτήρια ΟΓΑ
Τηλέφωνο: 2651083940
Πνευματικό Κέντρο Δήμου Ιωαννιτών
Εταιρεία Ηπειρωτικών Μελετών
“Μία ελληνική υπόθεση”, της Ιωάννας Κλεφτόγιαννη 
“Η διπλωματία του θεάτρου” του  Γ.Ζαφειρόπουλου 
φωτογραφίες από την παράσταση "Ιχνευτές" στην Έφεσο

« ΙΧΝΕΥΤΕΣ »

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΔΙΑΣΚΕΥΗ: Γιάγκος Ανδρεάδης
ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ - ΧΟΡΟΓΡΑΦΙΑ: ΔΗΜΟΣ ΑΒΔΕΛΙΩΔΗΣ
ΜΟΥΣΙΚΗ: Βαγγέλης Γιαννάκης
ΜΟΥΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ: Ξενοφών Συμβουλίδης
ΚΟΣΤΟΥΜΙΑ: Μαρία Γεράρδη-Πασσαλή
ΔΙΑΝΟΜΗ:
ΑΠΟΛΛΩΝ: Ανδρέας Καρακότας
ΣΙΛΗΝΟΣ: Βασίλης Σπυρόπουλος
ΕΡΜΗΣ: Δήμητρα Κωκίδου
ΚΥΛΛΗΝΗ: Ρένα Κυπριώτη
ΧΡΟΝΟΣ: Γιάννης Αβδελιώδης

ΧΟΡΟΣ ΣΑΤΥΡΩΝ: Αλεξοπούλου Καλλιόπη, Δελλαπόρτα Σοφία, Τζούλια Διαμαντοπούλου, Νικηφόρου Ευαγγελία, Νικόπουλος Γιώργος, Κατερίνα Παπαγεωργίου, Δανάη Ρούσσου, Γιώργος Φλωράτος.

Παίζουν και ενορχηστρώνουν οι μουσικοί:
Γιάννης Βηλιώτης – μπουζούκι, φλάουτο, μαντολίνο
Αβδελιώδης Γιάννης - κρουστά, μεταλλόφωνο, μαντολίνο
Νικηφόρου Ευαγγελία -φλογέρα
Νικόπουλος Γιώργος- φλογέρα
Παραγωγή: εταιρεία θεάτρου "αναγνώρισις"
Επικοινωνία: anagnosis.culture@gmail.com

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΕΡΓΟ:

Οι Ιχνευτές του Σοφοκλή είναι το μόνο διασωθέν Σατυρικό Δράμα του ποιητή. Ανακαλύφθηκε στις αρχές του 20ου αιώνα από ομάδα επιστημόνων του πανεπιστημίου της Οξφόρδης με επικεφαλείς τους Μ. Γκρένφελ και Α. Χαντ κατά τις αρχαιολογικές ανασκαφές στην αιγυπτιακή πόλη της Οξύρρυγχου, στους επονομαζόμενους «Παπυρους της Οξύρρυγχου» όπου περιλαμβάνονται πολύτιμα ευρήματα της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας. Δημοσιεύθηκε το 1912. Από τους Ιχνευτές διασώζεται μόνο το πρώτο μέρος του έργου (393 στίχοι).

Το Σατυρικό Δράμα δεν είναι ούτε τραγωδία ούτε κωμωδία. Εμπεριέχει και το τραγικό και το κωμικό, δημιουργώντας μια ιδιότυπη ατμόσφαιρα που δεν την έχουν τα άλλα δύο είδη. Το γεγονός ότι στηριζόταν στο χορό των Σατύρων με το φαλλικό τελετουργικό στοιχείο ίσως είναι μία από τις αιτίες που εξαφανίστηκαν τα αντίγραφά του, κάτω από το φόβο και τα ήθη της νέας θρησκείας. Η τύχη βοήθησε να έχουμε ολόκληρο τον ΚΥΚΛΩΠΑ του Ευριπίδη και ένα μεγάλο τμήμα των ΙΧΝΕΥΤΩΝ.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ:

Ο Απόλλωνας, θεός του φωτός, ψάχνει οργισμένος να βρει το κοπάδι με τα βόδια που του έκλεψαν. Απευθύνει κήρυγμα σε θεούς και ανθρώπους και υπόσχεται να δώσει ένα ολόχρυσο στεφάνι ως αμοιβή σ’ αυτόν που θα βρει τον κλέφτη. Στο άκουσμά του καταφθάνουν ο γέρο Σειληνός με τους γιους του, τους Σάτυρους, πρόθυμους να αναλάβουν αυτή την αποστολή. Ο Απόλλων επαυξάνει το δέλεαρ τάζοντας τους μαζί με το στεφάνι και την ελευθερία τους. Ο Σειληνός οδηγεί με ενθουσιασμό τους Σάτυρους σαν λαγωνικά στα ίχνη του κοπαδιού. Ξαφνικά ένας «δαιμονικός» ήχος ανακόπτει την πορεία των Ιχνευτών κατατρομάζοντάς τους. Ο γέρο Σειληνός που δεν έχει ακούσει ακόμα αυτό τον ήχο τους εμψυχώνει, ξαναρίχνοντας τους στη μάχη. Στο άκουσμα του ήχου όμως ο Σειληνός καταρρέει αλλά οι Σάτυροι με την κεκτημένη ταχύτητα, που απέκτησαν από την ενθάρρυνσή του, τον συμπαρασύρουν προς το σπήλαιο της νύμφης Κυλλήνης απ’ όπου ακούστηκε αυτός ο αλλόκοτος ήχος. Ο θόρυβος που κάνουν με το ποδοβολητό και τις φωνές τους αναστατώνουν την Κυλλήνη, που βγαίνει να τους επιπλήξει, για να ανακόψει την πορεία τους και ν’ αποτρέψει την είσοδό τους στην σπηλιά, όπου κρύβει τον μόλις πριν από έξι μέρες γεννημένο θεό Ερμή, νόθο γιο του Δία. Ο Ερμής μέσα σ’ αυτές τις έξι ημέρες ανδρώθηκε, έκλεψε τα βόδιατου Απόλλωνα και σκοτώνοντας μια χελώνα, έφτιαξε με το καύκαλό της την πρώτη λύρα. Οι Σάτυροι ζητούν επίμονα να τους πει ποιός είν’ αυτός που κρύβει στη σπηλιά και έβγαλε αυτόν τον δαιμονικό ήχο. Η Κυλλήνη τους εξηγεί, με ποιο τρόπο εφηύρε ο Ερμής τη λύρα και πως του αρέσει να τραγουδά μ’ αυτήν, σκορπίζοντας θεία ηδονή. Ο Ερμής τραγουδά με τη λύρα. Οι Σάτυροι μαγεύονται. Αλλά αμέσως καταλαβαίνουν ότι αυτός πρέπει να ναι ο κλέφτης του κοπαδιού του Απόλλωνα, βλέποντας, ότι ένα εξάρτημα της λύρας είναι φτιαγμένο από τομάρι βοδιού. Η Κυλλήνη αγνοώντας αυτή την ενέργεια του Ερμή, τον υπερασπίζεται με πάθος. Οι Σάτυροι πεισμώνουν και απαιτούν θορυβωδώς να επιστρέψει τα βόδια στον αφέντη τους, τον Απόλλωνα, ο οποίος και καταφθάνει μπροστά τους. Αναγκάζει την Κυλλήνη να οδηγήσει τον νεαρό Ερμή μπροστά του. Ο Ερμής υπερασπίζει τον εαυτό του κλαίγοντας, αποκρύπτοντας την πράξη του. Ο Απόλλωνας τον πιέζει να ομολογήσει. Ο Ερμής αναγκάζεται να παραδεχτεί πως έκλεψε τα βόδια. Για να μαλακώσει την οργή του Απόλλωνα του χαρίζει τη λύρα του, αφού πρώτα τραγουδήσει μ’ αυτήν. Ο Απόλλωνας σαγηνεύεται απ’ αυτό το άκουσμα και η οργή του μετατρέπεται σε ύμνο προς τον Ερμή. Τον αποδέχεται ως αδερφό του και τον ανακηρύσσει θεό των ονείρων και αγγελιαφόρο των θεών και των ψυχών.

erofili synopsis

Εταιρεία Θεάτρου Χώρος – Σίμος Κακάλας

EROFILI 3

 Μια παράσταση βασισμένη στο έργο του Γ. Χορτάτση
22-24 Ιουνίου, 21:00
Πειραιώς 260, Κτίριο Ε

H Εταιρεία Θεάτρου Χώρος σε συνεργασία με το Φεστιβάλ Αθηνών παρουσιάζει 22-24 Ιουνίου στο χώρο της Πειραιώς 260 – Κτίριο Ε, τη νέα εκδοχή της Ερωφίλης του Γεωργίου Χορτάτση.

Η παράσταση ξεφεύγει απο τον ασκησιολογικό χαρακτήρα που είχαν τα προηγούμενα δύο σχεδιάσματα. Ο σκηνοθέτης Σίμος Κακάλας και ο θίασός του επιχειρούν πια μια καθαρά θεατρική προσέγγιση. Το κέιμενο διασκευάζεται με μια μεγαλύτερη διάθεση ελευθερίας φωτίζοντας κάποιες εικόνες από την εκπληκτική Ερωφίλη του Χορτάτση. Τρεις γυναίκες επί σκηνής. Η μάσκα το κύριο ερμηνευτικό μέσο. Το έργο παντα επίκαιρο (ή πιο επίκαιρο από ποτέ).

Ιστορικό

Η πρώτη επαφή του θιάσου με το έργο της Ερωφίλης ξεκίνησε το 2008. Δημιουργήθηκε ένα σχεδίασμα παράστασης επικεντρωμένο στην ρυθμική κατανόηση θα λέγαμε του δεκαπεντασύλαββου με όχημα συγκεκριμένους χορούς και μουσική της Κρήτης . Η εκδοχή εκείνη, Ερωφίλη – άσκηση 1, πραγματοποίησε την πρεμίερα της στα Ζωνιανά και παρουσιάστηκε σε χωριά της Ρεθύμνου. Η δεύτερη εκδοχή της παράστασης, πιό ελεύθερη και ανοιχτή στην αφηγηματικότητα, Ερωφίλη – άσκηση 2, φιλοξενήθηκε το καλοκαίρι του 2010 στην μικρή Επίδαυρο στo πλαίσιo του Φεστιβάλ Επιδαύρου ενώ στην συνέχεια πραγματοποίησσε περιοδεία κυρίως σε αρχαιολογικούς χώρους (πρώτη παράσταση στο Ηράκλειο, Κηποθέατρο Χατζηδάκι).

Σημείωμα σκηνοθέτη

Έργα που ξέρουμε τι συμβαίνει, ποιός έκανε τί, πως τελειώνουν. Άνθρωποι που δεν πρέπει να ερωτευτούν, αλαζονεία, ύβρις, η εξουσία που παραφέρεται, χοροί που σκοτώνουν βασιλιάδες, τετριμμένα πράγματα, η ίδια ιστορία ξανά και ξανά. Πως είναι δυνατόν να μην ελκει το ενδιαφέρον μας το κλασικό από τη στιγμή που ποτέ δεν απαγκιστρωνόμαστε από τα αρχέγονα λάθη μας; Μας αρέσει η ίδια ιστορία, πάντα μας αφορά, χιλιοειπωμένη, χιλιοπαιγμένη και ένας χορός γυναικών που αυτή τη φορά πρέπει να σταματήσει να παρακολουθεί και να δώσει τη λύση. – Σίμος Κακάλας

Λίγα λόγια για το έργο

Η Ερωφίλη γράφτηκε γύρω στα 1600 στο Ρέθυμνο. Αποτελείται από πρόλογο, πέντε πράξεις με ισάριθμα χορικά και τέσσερα ιντερμέδια, που παρεμβάλλονται ανάμεσα στις πράξεις του έργου. Τα ιντερμέδια αφορούν το επεισόδιο του Rinaldo και της Armida, από το έργο του Torquato Tasso, «Ελευθερωμένη Ιερουσαλήμ» (Gerusalemme Liberata, 1581). Το έργο έχει σαν πρότυπο το έργο “Orbecche” του ιταλού συγγραφέα G. Battista Giraldi (1549), ενώ μέρος της δεύτερης πράξης ο Χορτάτσης τη δανείστηκε από την τραγωδία “Il Re Torrismondo” (Βασιλεύς ο Ροδολίνος) του Τ. Tasso (1587). Πηγή των χορικών είναι η τραγωδία Phaedra του Σενέκα. Ωστόσο, παρά τις ποικίλες επιδράσεις, ο Χορτάτσης δεν αντέγραψε τα ξένα πρότυπα, αλλά κατάφερε να δημιουργήσει το δικό του πρωτότυπο ποιητικό έργο, με πλούσια γλώσσα, έντονη πλοκή και τέλεια στιχουργία.

Λίγα λόγια για την υπόθεση

Η Ερωφίλη είναι κόρη του βασιλιά της Αιγύπτου, Φιλόγονου. Ο Φιλόγονος δολοφόνησε τον αδελφό του για να πάρει το θρόνο του και παντρεύτηκε τη γυναίκα του. Από τη γυναίκα του αδελφού του απέκτησε μια κόρη, την Ερωφίλη. Στη βασιλική αυλή μαζί με την Ερωφίλη μεγαλώνει και ο Πανάρετος, νέος από βασιλική οικογένεια. Ο Πανάρετος και η Ερωφίλη έζησαν από παιδιά μαζί και σταδιακά η παιδική φιλία εξελίχθηκε σε έρωτα. Ο Πανάρετος μεγάλος πια, πηγαίνει στον πόλεμο και σώζει το βασίλειο από εχθρική επίθεση. Μετά τον πόλεμο οι δύο νέοι παντρεύονται κρυφά. Ο βασιλιάς, όμως, θέλει να παντρέψει την κόρη του με κάποιον βασιλιά της Περσίας, για να πετύχει με αυτό το γάμο την ειρήνη ανάμεσα στους λαούς τους. Στέλνει μάλιστα τον Πανάρετο για να της το αναγγείλει και να την πείσει να δεχθεί τον γάμο. Ο Φιλόγονος μαθαίνει για το μυστικό γάμο των δύο νέων και αποφασίζει να τιμωρήσει τον Πανάρετο, ο οποίος μάταια προσπαθεί να πείσει τον βασιλιά για την ευγενική του καταγωγή. Ο Φιλόγονος βασανίζει τον Πανάρετο και προσποιούμενος στην Ερωφίλη ότι τη συγχωρεί, της προσφέρει ως γαμήλιο «δώρο» σε μια χρυσή λεκάνη το κεφάλι, τα χέρια και την καρδιά του αγαπημένου της. Η Ερωφίλη θρηνεί με σπαραγμό και αυτοκτονεί. Οι γυναίκες του παλατιού αναλαμβάνουν να τιμωρήσουν το βασιλιά (ο χορός οδηγείται από την παραμάνα της Ερωφίλης, τη Νένα). Ρίχνουν κάτω τον Φιλόγονο και τον ποδοπατούν μέχρι θανάτου.

Λίγα λόγια για τον συγγραφέα

Ο Γεώργιος Χορτάτσης γεννήθηκε στο Ρέθυμνο στα μέσα του 16ου αιώνα και πέθανε μετά το 1605. Πολύ λίγα στοιχεία υπάρχουν για τη ζωή του. Καταγόταν από αρχοντική γενιά του Βυζαντίου και οι πρόγονοί του έφτασαν στην Κρήτη από τη Μικρά Ασία. Η οικογένειά του ανήκε στην τάξη των ευγενών ή των μεγαλοαστών. Οι Χορτάτσηδες αναφέρονται από έναν Ιταλό περιηγητή του 15ου αιώνα ως η πρώτη οικογένεια που εγκαταστάθηκε στην Κρήτη την εποχή του Νικηφόρου Φωκά. Επίσης, στα 1644, σε απογραφή που έγινε στο νησί, οι Χορτάτσηδες φαίνεται να ανήκουν στους Κρητικούς ευγενείς. Εξάλλου και ο εκδότης της Ερωφίλης, ο Κρητικός Αμβρόσιος Γραδενίγος, χαρακτήρισε το έργο ως «ποίημα του λογιωτάτου και ευγενεστάτου κυρίου Γεωργίου Χορτάτση του Κρητικού».

Γεγονός πάντως είναι ότι η καλή οικονομική κατάσταση της οικογένειάς του τού επέτρεψε να αποκτήσει σημαντική για την εποχή μόρφωση. Το περιβάλλον του Χορτάτση αποτελείται από μορφωμένους αστούς και ευγενείς. Ο Χορτάτσης έζησε αρκετό καιρό στο Χάνδακα (σημερινό Ηράκλειο). Στο έργο του ο Κατσούρμπος συναντάμε περιγραφές που αποδεικνύουν την παραμονή του εκεί. Τέλος, σύμφωνα με τους μελετητές, η δεκαετία του 1590 τον βρίσκει να κυριαρχεί στη θεατρική ζωή του νησιού ως προικισμένος θεατρικός συγγραφέας.

Από το έργο του αποδεικνύεται ότι βρίσκεται πιο κοντά στη δυτική παιδεία από ό,τι στην αρχαία ελληνική. Τα έργα του φανερώνουν ότι είχε πολύ καλή γνώση της ποιητικής τέχνης και ότι είχε μελετήσει τα έργα μεγάλων ποιητών της εποχής, όπως του G.B. Giraldi, του L. Groto, του Τ. Tasso, του G.B. Guarini. Κατάφερε όμως να αξιοποιήσει με τον καλύτερο τρόπο τις κατακτήσεις των Ιταλών και να παρουσιάσει ένα έργο άρτιο σε τεχνική και προσαρμοσμένο στα δεδομένα του τόπου του.

Το έργο του περιλαμβάνει όλα τα είδη του αναγεννησιακού θεάτρου: κωμωδία Κατσούρμπος, τραγωδία Ερωφίλη, ποιμενικό δράμα Πανώρια, τα οποία συνέγραψε στα τέλη περίπου του 16ου αιώνα, την εποχή δηλαδή που η Κρήτη βρισκόταν στην καλλιτεχνική και πνευματική της ακμή. Ο Χορτάτσης χαρακτηρίστηκε αναγεννησιακός ποιητής. Το 1903 ο Παλαμάς, στον πρόλογο της Τρισεύγενης, μνημονεύει τον Χορτάτση ως πατέρα της νεοελληνικής δραματουργίας.

Λίγα λόγια για την Εταιρεία Θεάτρου Χώρος

Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΘΕΑΤΡΟΥ ΧΩΡΟΣ συμπληρώνει επτά χρόνια περιοδείας ως θίασος ρεπερτορίου ενώ από 2006 επιχορηγείται από το Υπουργείο Πολιτισμού. Οι θεατρικές της παραγωγές, “Golfo 2.3 beta” του Σπ. Περεσιάδη, “Απόκοπος” του Μπεργαδή, έχουν πραγματοποιήσει πάνω από 320 παραστάσεις στην ελληνική περιφέρεια, σε παραμεθόριες περιοχές, σε αστικά κέντρα, σε Διεθνή Φεστιβάλ. Η τελευταία της θεατρική παραγωγή, η “Ερωφίλη – άσκηση 2” του Γ. Χορτάτση, στα πλαίσια της καλοκαιρινής της περιοδείας παρουσιάστηκε στη μικρή Επίδαυρο στα πλαίσια του φεστιβάλ Αθηνών. H Εταιρεία Θεάτρου Χώρος βραβεύτηκε το 2007 από την Ένωση Ελλήνων Κριτικών για το σύνολο της δραστηριότητάς της.

Σκηνοθεσία – Σκηνικό
Σίμος Κακάλας
Εξεργασία Κειμένου – Διασκευή
Έλενα Μαυρίδου
Μουσική
Νίκος Βελιώτης
Μάσκες
Μάρθα Φωκά
Φώτα
Περικλής Μαθιέλλης
Βοηθός Σκηνοθέτη
Δημήτρης Καλακίδης
Voice training
Αθηνά Τρέβλια
Σύμβουλος – Φιλόλογος
Ναταλία Δεληγιαννάκη
Διεύθυνση Παραγωγής
Στέλα Τενεκετζή
Διανομή
Δήμητρα Κούζα, Δήμητρα Λαρετζάκη, Έλενα Μαυρίδου
Παραγωγή
Εταιρεία Θεάτρου Χώρος

Διάρκεια: 1 ώρα και 30’ (χωρίς διάλειμμα)


Eισιτήρια: 20€ γενική είσοδος, 15€ (μειωμένο), 10€ Φοιτητικό – ΑΜΕΑ

https://buy.tickethour.com/festival-ww/showProductList.html?idEvent=2001403